تأثیر آموزش مهارتهای تفکر انتقادی بر خود نظم دهی دانش آموزان پایۀ اوّل دورۀ متوسطۀ دوم
دوره 10، شماره 35، زمستان 1395، صفحه 149-162
علی شیخ الاسلامی
چکیده پژوهش حاضر با هدف تعیین تأثیر آموزش مهارتهای تفکر انتقادی بر خودنظمدهی دانشآموزان انجام گرفت. روش پژوهش، نیمهآزمایشی
با طرح پیشآزمون-پسآزمون با گروه کنترل بود. جامعهی آماری پژوهش را تمـامی دانـشآمـوزان پسـر پایـهی اول دورهی متوسـطهی دوم
ناحیهی دو شهر اردبیل در سالتحصیلی 1394-95تشکیل میدادند که از میان آنها با اسـتفاده از روش نمونـهگیـری تصـادفی خوشـهای، 60
دانشآموز انتخاب شده و بهطور تصادفی در گروه آزمایش ) 30نفر( و گروه کنترل ) 30نفر( جایگزین شدند. به شرکتکنندگان گروه آزمایش،
6جلسه مهارتهای تفکر انتقادی آموزش داده شد. برای جمعآوری دادهها از پرسشنامهی خودنظمدهی بوفارد استفاده شـد. دادههـا بـا روش
آماری کواریانس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافتهها نشان داد که فرضیهی پژوهش مبنی بر تأثیر آموزش مهارتهای تفکر انتقـادی بـر
خودنظمدهی دانشآموزان مورد تأیید قرار گرفته است. بدین صورت که میانگین نمرههای پسآزمون دانشآموزان گـروه آزمـایش نسـبت بـه
دانشآموزان گروه کنترل بهطور معناداری در خودنظمدهی بیشتر بود. بنابراین، میتوان نتیجه گرفت که آموزش مهارتهای تفکـر انتقـادی در
افزایش خودنظمدهی دانشآموزان تأثیر معناداری دارد
اثربخشی آموزش تفکر ریاضی بر عملکرد ریاضی دانش آموزان پسر پایه دوم ابتدایی
دوره 10، شماره 35، زمستان 1395، صفحه 163-186
یاسر رضاپورمیرصالح، مهدی دلاوری، مجید سلیمانی
چکیده پژوهش حاضر باهدف تعیین تأثیر آموزش تفکر ریاضی بـر عملکـرد ریاضـی دانـشآمـوزان پایـه دوم
ابتدایی انجام شد. این پژوهش یک مطالعه نیمه آزمایشی از نوع پیشآزمون-پس آزمون با گروه کنتـرل
بود. از بین کلاسهای پایه دوم مدارس دوره اول ابتدایی در شهرستان میبد در سال تحصـیلی ،92 -93
دو کلاس به شیوه نمونهگیری تصادفی خوشهای انتخاب و پس از همتا کـردن دانـشآمـوزان از لحـاظ
عملکرد ریاضی، یکی از کلاسها به تصادف به عنوان گروه آزمایش و کـلاس دیگـر بـه عنـوان گـروه
کنترل انتخاب شد. به دانشآموزان گروه آزمایش، 11جلسه دوساعته )هر هفتـه دو جلسـه(، خـارج از
برنامههای کلاسی، برنامه آموزشی تفکر ریاضی ارائه شد، درحالیکه شرکتکننـدگان گـروه کنتـرل در
انتظار آموزش قرار داده شدند. هر دو گروه یکبار قبل از اجرای برنامه آموزشی و یکبـار پـس از آن بـه
سؤالات آزمون ریاضی کی مت و یک آزمون محقق ساخته پاسخ دادند. همچنین از نمرات نیمسال اول
و دوم دانشآموزان نیز به عنوان پیشآزمون و پس آزمون استفاده شد. نتایج تحلیل کوواریانس چندراهه
)مانکوا( نشان داد که دانشآموزان گروه آزمایش بهطور معنیداری در هردو آزمون محقق ساخته و کـی
مت و همچنین در نمرات نیمسال دوم، نتیجهای بهتر از دانشآموزان گروه کنتـرل گرفتـهانـد؛ بنـابراین
میتوان نتیجه گرفت که آموزش تفکر ریاضی بر بهبود عملکرد ریاضی دانشآمـوزان شـرکتکننـده در
پژوهش تأثیر معنیداری داشته است
اثربخشی آموزش برنامه شناختی- رفتاری مارتین بر افکار انگیزشی دانشآموزان دختر دوره دوم متوسطه شهر تهران
دوره 10، شماره 34، پاییز 1395، صفحه 167-180
مریم اسبقی، هوشنگ طالبی، احمد عابدی، غلامرضا منشئی، احمد علی فروغی
چکیده پژوهش باهدف تعیین میزان اثربخشی آموزش برنامـه شـناختی- رفتـاری مـارتین بـر تقویـتکننـده و
سرکوبکنندههای افکار دانشآموزان دختر دوره متوسطه شهر تهران انجام شد. روش پژوهش آزمایشی
بود. طرح تحقیق شامل طرح دو گروهی آزمایش و کنترل و اجرای پیشآزمون، پس آزمون و پیگیـری
بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانشآموزان دختر دبیرستانهای شهر تهـران در سـال تحصـیلی
1393-94بود. سپس از بین دانشآموزانی که در مقیاس انگیزه و اشتیاق مارتین نمره پایین گرفتنـد 44
نفر به تصادف انتخاب و بهطور تصادفی در گروههای آزمایش و کنترل )هـر گـروه 22نفـر( گمـارده
شـدند. بـه منظـور جمــعآوری دادههـا برنامـه شـناختی رفتــاری مارتین)تقویـتکننـدههـای افکــار:
خودباوری،ارزشگذاری، یادگیری متمرکز، سرکوبکنندههای افکـار: اضـطراب، اجتنـاب از شکسـت،
کنترل نامطمئن( بر روی دانشآموزان گروه آزمایش در 16جلسه 60دقیقهای به صـورت یـک بـار در
هفته اجرا شد. پایایی کلی و پایایی متغیرهای یازدگانه مقیاس مارتین، مورد تأیید بود. بـرای تجزیـه و
تحلیل؛ جهت اثربخشی برنامه شناختی رفتاری مارتین از روش تحلیل واریانس دو راهه یا یک راهه با
اندازهگیری مکرر استفاده شد. نتایج نشان داد آموزش برنامه شناختی- رفتاری مارتین بر تقویتکنندهها
و سرکوبکنندههای افکار دانشآموزان دختر مقطع دبیرستان شهر تهران در سه حالت )دوره زمانی( در
دو گروه آزمایش و کنترل تأثیر معناداری داشته است).(
