رابطه برداشت‌ها از یادگیری و رویکردهای مطالعه و یادگیری در دانشجویان: یک تحلیل مدل‌سازی معادله ساختاری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد برنامه ریزی آموزشی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

2 دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

3 استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

10.22034/jiera.2019.156590.1706

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه میان مؤلفه‌های تشکیل دهندة برداشت‏ها از یادگیری (به‌ خاطرسپاری اطلاعات، درک و فهم و استفاده از اطلاعات، تغییر شخصی و شایستگی اجتماعی، به‌عنوان متغیر‌های پیش‌بین) و رویکردهای مطالعه و یادگیری دانشجویان (رویکرد سطحی، رویکرد راهبردی و رویکرد عمیق (به‌عنوان متغیر میانجی)) انجام شده است. روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری همه دانشجویان کارشناسی و کارشناسی ارشد مشغول به تحصیل در دانشگاه شهید باهنر کرمان در سال تحصیلی 96-95 بودند که 352 نفر به‌عنوان نمونه پژوهش با روش تصادفی طبقه‌ای نسبتی از میان آن‌ها انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه برداشت‏های یادگیری (اقتباس از پوردی و هاتی، 2002) و پرسشنامه رویکردهای یادگیری و مهارت‌های مطالعه دانشجویان (اقتباس از تیت و همکاران، 1998) بود. به‌منظور تحلیل داده‌ها، از مدل‌سازی معادله ساختاری در نرم‌افزار Lisrel v8.8 استفاده شد. یافته‌ها نشان داد که مدل مفروض پژوهش به‌خوبی با داده‌ها تطبیق دارد. بر اساس نتایج حاصل، اثر مستقیم متغیر درک و فهم و استفاده از اطلاعات بر دو متغیر رویکرد سطحی و رویکرد عمیق در یادگیری و همچنین اثر مستقیم شایستگی اجتماعی بر اتخاذ رویکرد عمیق در یادگیری، مثبت و معنادار بود. همچنین، اثر غیرمستقیم درک، فهم و استفاده از اطلاعات بر رویکرد راهبردی با میانجی‏ رویکرد عمیق، مثبت و معنادار بود. علاوه بر این، رویکرد عمیق نقش میانجی معناداری میان یادگیری به‌عنوان تغییر شخصی و رویکرد راهبردی و همچنین میان یادگیری به‌عنوان توسعه شایستگی اجتماعی و رویکرد راهبردی داشت. نتایج نشان داد اتخاذ رویکرد عمیق در یادگیری، زمینه بهتری را برای در پیش گرفتن رویکرد راهبردی توسط دانشجویان فراهم می‌کند. اتخاذ این رویکرد نه‌تنها تأثیرات خود در یادگیری را برای دانشجو در پی دارد، بلکه می‌تواند زمینه و شرایط را برای اتخاذ رویکرد راهبردی که از مهم‌ترین رویکردهای یادگیری در میان فراگیران است را در میان دانشجویان فراهم آورد.

کلیدواژه‌ها


رضایی، ا. (1395). رابطه باورهای معرفت شناختی، هیجان‏های تحصیلی و خودکارآمدی با رویکردهای یادگیری سطحی و عمیق دانشجویان. دوفصلنامه راهبردهای شناختی در یادگیری، 4(6)، 81 -56.

سلطانی، ا. (1397). بررسی روابط ساختاری میان پنداشت‌ها و رویکردهای یادگیری علوم در دانش‌آموزان متوسطه. اندیشه‌های نوین تربیتی، 14(3)، 26-1.

سیف، ع. (1395). روان‌شناسی پرورشی نوین، روان‌شناسی یادگیری و آموزش. تهران: دوران.

معنوی‌پور، د.، حسنی، ف. و رفیعی، پ. (1392). رابطه باورهای معرفت شناختی و خودکارآمدی تحصیلی با رویکردهای یادگیری دانش‌آموزان دختر دبیرستانی. تحقیقات روان‌شناختی، 5(17)، 12-1.

 

 

References

Baeten, M., Dochy, F., & Struyven, K. (2013). Enhancing students’ approaches to learning: the added value of gradually implementing case-based learning. European Journal of Psychology of Education, 28, 315-336.

Biggs, J. (1987). Student approaches to learning and studying. Melbourne: Australian Council for Educational Research.

Bluic, A.-M., Ellis, R., Goodyear, P., & Piggott, L. (2010). Learning through face-to-face and online discussions: Associations between students’ conceptions, approaches and academic performance in political science. British Journal of Educational Technology, 41, 512-524.

Cano, F., & Justicia, F. (1994). Learning strategies, styles and approaches: An analysis of their interrelationships. Higher Education, 27, 239-260.

Dolmans, D. H. J. M., Loyens, S. M. M., Marcq, H., & Gijbel, D. (2016). Deep and surface learning in problembased learning: a review of the literature. Advances in Health Science Education, 21, 1087–1112.

Entwistle, N., & Ramsden, P. (1983). Understanding student learning. London: Croom Helm.

Klatter, E. B., Lodewijks, H. G. L. C., & Aarnoutse, C. A. J. (2001). Learning conceptions of young students in the final year of primary education. Learning and Instruction, 11, 485-516.

Kyndt, E., Cascallar, E., & Dochy, F. (2012). Individual differences in working memory capacity and attention, and their relationship with students’ approaches to learning. Higher Education, 64, 285-297.

Lee, M.-H., Johanson, R. E., & Tsai, C.-C. (2008). Exploring Taiwanese high school students’ conceptions of and approaches to learning science through a structural equation modeling analysis. Science Education, 92, 191-2008.

Lin, C.-L., Tsai, C.-C., & Liang, J.-C. (2012). An investigation of two profiles within conceptions of learning science: an examination of confirmatory factor analysis. European Journal of Psychology of Education, 27, 499-521.

Lindblom-Ylänne, S., Parpala, A., & Postareff, L. (2018). What constitutes the surface approach to learning in the light of new empirical evidence? Studies in Higher Education, doi: 10.1080/03075079.2018.1482267

Manavi-pour, D., Hassani, F., & Rafiei, P. (1392). The relationship between epistemological beliefs and academic self-efficacy with learning approaches of high school female students. Psychological Research, 5 (17), 12-1. [In Persian].

Marton, F. (1983). Beyond individual differences. Educational Psychology, 3, 289–303.

Marton, F., & Säljö, R. (1984). Approaches to learning. In F. Marton, D. Hounsell, & N. Entwistle (Eds.), The experience of learning (pp. 39–58). Edinburgh: Scottish Academic Press.

Marton, F., Dall’Alba, G., & Beaty, E. (1993). Conceptions of learning. International Journal of Educational Research, 19, 277 – 299.

Monroy, F., & González-Geraldo, J. L. (2017): Measuring learning: discrepancies between conceptions of and approaches to learning, Educational Studies, doi: 10.1080/03055698.2017.1345677

Ohrnstedt, M., & Lindforse, P. (2016). Students’ adoption of course-specific approaches to learning in two parallel courses. European Journal of Psychology of Education, 31, 209-223.

Parpala, A., Lindblom-Ylänne, S., Komulainen, E., & Entwistle, N. (2013). Assessing students’ experiences of teaching–learning environments and approaches to learning: Validation of a questionnaire in different countries and varying contexts. Learning environments Research, 16, 201-215.

Purdie, N., & Hattie, J. (2002). Assessing students' conceptions of learning. Australian Journal of Educational and Developmental Psychology, 2, 17−32.

Rezai, A. (2006). The relationship between epistemological beliefs, academic emotions, and self-efficacy with student's surface and deep learning approaches. Journal of Cognitive Strategies in Learning, 4 (6), 81-56. [In Persian].

Richardson, J. T. E. (2015). Approaches to learning or levels of processing: what did Marton and Säljö (1976a) really say? The legacy of the work of the Göteborg group in the 1970s. Interchange, 46, 239–269.

Robbers, E., Donche, V., De Maeyer, S., & Van Petegem, P. (2017): A longitudinal study of learning conceptions on the transition between primary and secondary education, Research Papers in Education, doi: 10.1080/02671522.2017. 1329337

Robbers, E., Van Petegem, P. Donche, V., & De Maeyer, S. (2015). Predictive validity of the learning conception questionnaire in primary education. International Journal of Educational Research, 74, 61-69.

Säljö, R. (1979). Learning in the learner’s perspective: Some commonsense conceptions. Gothenburg, Sweden: Institute of Education, University of Gothenburg.

Seif, A. (2016). Modern educational psychology: The psychology of learning and education. Tehran: Doran Publishing. [In Persian].

Soltani, A. (2018). Exploring structural relations between conceptions and approaches to learning science among secondary students. Quarterly Journal of New Thoughts on Education, 14 (3), 1–26. [In Persian].

Soltani, A. (2018). Influence of Motivating Science Class, Family, and Peer Models on Students’ Approaches to Learning Science: A Structural Equation Modeling Analysis. Research in Science Education. DOI: 10.1007/s11165-018-9748-1

Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2007). Using multivariate statistic (6th Ed.). Boston: Pearson / Allyn & Bacon.

Tait, H., Entwistle, N. J., & McCune, V. (1998). ASSIST: A reconceptualization of the approaches to study inventory. In C. Rust (Ed.), Improving student learning (pp. 262−270). The Oxford Centre for Staff and Learning Development, Oxford Brookes University.

Tsai, C.-C. (2009). Conceptions of learning versus conceptions of web-based learning: The differences revealed by college students, Computers & Education, 53, 1092-1103.

Zhu, C., Valcke, M., & Schellens, T. (2008). A cross-cultural study of Chinese and Flemish university students: Do they differ in learning conceptions and approaches to learning? Learning and Individual Differences, 18,120-127.