بررسی پتانسیل‌های فناوری اطلاعات و ارتباطات در آموزش دانش‌آموزان و فرایند ادغام آن در مدارس: مطالعه موردی دبیرستان‌های دخترانه شهر تهران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه تهران

2 دانشگاه علوم انتظامی امین

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی پتانسیل­های فناوری اطلاعات و ارتباطات در فرایند آموزش دانش‌آموزان دبیرستان و ادغام آن در مدارس بود که از طریق مطالعه موردی صورت پذیرفت. جامعه آماری پژوهش، کلیه مدیران، دبیران و مسئولان فناوری شاغل در مدارس مقطع متوسطه نظری شهر تهران (دخترانه) در سال 1395 بودند؛ به‌منظور انجام تحقیق، شش دبیرستان در سطح شهر (چهار دبیرستان دولتی و دو دبیرستان غیرانتفاعی) و از مناطق بالا، متوسط و پایین‌شهر انتخاب شد و درمجموع با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند با 34 نفر از کادر مدارس مصاحبه عمیق نیمه ساختاریافته به عمل آمد و با استفاده از کدگذاری باز، محوری و گزینشی داده‌ها مورد تحلیل قرار گرفت. یافته­های حاصل از مصاحبه­های عمیق نشان داد که پاسخگویان، پتانسیل‌های فناوری اطلاعات و ارتباطات در آموزش را، اصلاح ساختار آموزشی، تسهیل گری، هدایت‌گری، ارتباط‌دهنده و ابزار طراحی و تولید برشمردند. در خصوص فرایند ادغام فناوری، در سطح کلان، تأمین اعتبار هوشمند سازی، تجهیز مدارس، حمایت­های تشویقی، تربیت نیروی متخصص، تولید محتوا و تغییر آموزش مبتنی بر کنکور باید موردتوجه قرار گیرد. در سطح میانه، به نظر می‌رسد نوع مدرسه، نحوه مدیریت و به‌کارگیری معلمان در فرایند ادغام فناوری اثرگذار باشد. در سطح خرد نیز فرایند ادغامICT در فرایند تدریس معلمان، در مقولاتی همچون پذیرش، تطبیق، مناسب‌سازی و ابداع تحلیل و تفسیر شد.

کلیدواژه‌ها


بیات، محمد مراد. (1383). جهانی‌شدن و فرصت تعامل و گفتگوی فرهنگی. در مجموعه مقالات فرصت‌ها و چالش‌های فراروی نظام آموزش‌وپرورش جمهوری اسلامی، تهران پژوهشکده مطالعات راهبردی، سازمان آموزش‌وپرورش شهر تهران.

توکل، محمد و مهدیزاده، محمدرضا. (1386). بررسی توسعه تکنولوژی و صنعت نفت ایران 1287-1357 نگاهی از دریچه جامعه‌شناسی تکنولوژی. فصلنامه نامه علوم اجتماعی، 31، 56-21.

حقیقی، مسعود و قاسمی، علی. (1389). بررسی شیوه‌های بهینه‌سازی و کاربرد فناوری اطلاعات در دبیرستان‌های استان مرکزی. فصلنامه اندیشه‌های تازه در علوم تربیتی، 5(3)، 110-95.

خادم مسجدی، حمید. (1389). نقش ICT در بهبود فرایند یاددهی یادگیری دانش‌آموزان دبیرستان‌های شهرستان کرج، پایان‌نامه کارشناسی ارشد تکنولوژی آموزشی، دانشگاه تربیت‌معلم تهران.

زمانی، بی‌بی عشرت و عظیمی، سید امین. (1387). چگونگی بهره‌گیری از فناوری اطلاعات و ارتباطات (فاوا) در انجام دادن تکالیف درسی علوم دورۀ ابتدایی کشور انگلستان: بررسی کتاب‌های راهنمای تدریس معلم. فصلنامه نوآوری‌های آموزشی، 7(27)، 35-7.

سبحانی نژاد، مهدی و فتحی واجارگاه، کوروش. (1388). راهکارهای توسعه و به‌کارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات در مدارس. پژوهشنامه مطالعات روانشناسی تربیتی، 9، 56-29.

نصیرپور. حمید. (1389). مقایسه کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات در تدریس دروس پایه دبیرستان‌های پسرانه دولتی و غیرانتفاعی شهرستان کرج، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.

نیرومند، گیتی؛ یزدانی، حمید و گنجی، مسلم. (1392). بررسی فناوری اطلاعاتی و ارتباطی و الزامات پیاده‌سازی و توسعه مدارس هوشمند در ایران، فصلنامه مطالعات رسانه‌ای، 8(21)، 156- 145.

Corre, J. M., Losad, D., & Karrer, I. (2010). ICT policies in schools and their effect on pedagogical innovation in the Spain: the Amara Berri Basque School case study. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 9, 44-47.

Crossing, D. (2005). Science Teachers and Teaching Supported In Reports, Teaching Science, 51(21)

Vajargah, K. F., & Saadattlab, A. (2014). A feasibility study of using ict in Iranian secondary schools: The case of Tehran province. TOJET: The Turkish Online Journal of Educational Technology, 13(3), 1-11.

Kikis, K., Scheuermann, F., & Villalba, E. (2009). A framework for understanding and evaluating the impact of information and communication technologies in education, IN The Book Of Scheuermann, Friedrich & Francesc Pedró Assessing the eff ects of ICT in education, Indicators, criteria and benchmarks for international comparisons, European Union/OECD, Printed in France

Moersch, C. (1995). Levels of technology implementation (LoTi): A framework for measuring classroom technology use. Learning and leading with technology, 23, 40-40.

du Plessis, A., & Paul, W. E. B. B. (2012). Teachers' perceptions about their own and their schools' readiness for computer implementation: A South African case study. TOJET: The Turkish Online Journal of Educational Technology, 11(3), 312-325.

Scheuermann, F., & Francesc P. (2009). Assessing the eff ects of ICT in education, Indicators, criteria and benchmarks for international comparisons, European Union/OECD, Printed in France

Tavares, M. (2006), The influence of computers in the learning process: A Malaysian high school cae study. Ohio university

Underwood, J. D. M., & Dillon, G. (2004). Maturity modelling: A framework for capturing the effects of technology. Technology, Pedagogy and Education, 13(2), 213-225.

Yunus, M. M., Lubis, M. A., & Lin, C. P. (2009). Language learning via ICT: Uses, challenges and issues. Wseas transactions on information Science and applications, 6(9), 1453-1467.