انجمن پژوهش‌های آموزشی ایران پژوهش در نظام‌های آموزشی 2383-1324 مقالات آماده انتشار 2026 07 20 Identifying the factors affecting the formation of cyberbullying in students: A qualitative study شناسایی عوامل موثر بر شکل‌گیری قلدری سایبری در دانش‌آموزان: یک مطالعه‌ی کیفی 247599 10.22034/jiera.2026.571498.3440 FA حسن جعفرزاده داشبلاغ گروه روانشناسی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران. علی شیخ الاسلامی استاد، گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. 0000-0002-7700-7206 سمیه تکلوی گروه روانشناسی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران. نسترن سیداسماعیلی قمی استادیار روانشناسی و آموزش کودکان استثنائی، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. Journal Article 2026 03 30 Objective: Cyberbullying has been a major concern among adolescents in recent years and has attracted a wave of research. However, the various dimensions of this problem are not well understood. Accordingly, the aim of the study was to identify the factors affecting the formation of cyberbullying in students.<br><br>Method: The The present study is a qualitative study of the type of content analysis in terms of its applied purpose and data collection method. The statistical population of the study was all male students in the second year of high school in Ardabil in the academic year 2024-2025, of which 11 people were selected as a statistical sample through purposive sampling after screening and considering the saturation point. The data collection tool included a semi-structured interview and the cyber-bullying/victimization experiences questionnaire (CBVEQ; Antoniadou et al., 2016). In the present study, data analysis was performed using a two-stage open and categorical coding method and SPSS software was used to determine the kappa coefficient.<br><br>Results: Based on the findings, 40 concept codes were identified from the initial coding, and after applying secondary and categorical coding, 13 sub-concepts and 5 main categories were obtained, including: sadism, lack of empathy, difficulty in emotional self-regulation, impulsive behaviors and online disinhibition.<br><br>Conclusions: According to the results obtained, various factors are effective in the formation of cyberbullying, and paying attention to them can play a key role in controlling and preventing cyberbullying behaviors in students. هدف: قلدری‌ سایبری در سال‌های اخیر به عنوان یکی از نگرانی‌های اساسی در بین نوجوانان بوده و موجی از پژوهش‌ها را متوجه خود کرده است. با این وجود ابعاد گوناگون این معضل به خوبی شناخته نشده است. براین اساس هدف پژوهش حاضر شناسایی عوامل موثر بر شکل‌گیری قلدری سایبری در دانش‌آموزان بود. <br><br>روش: پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر نحوه گردآوری داده‌ها یک پژوهش کیفی از نوع تحلیل مضمون است. جامعه آماری پژوهش تمامی دانش‌آموزان پسر دوره دوّم متوسطه شهر اردبیل در سال‌تحصیلی 1404-1403 بودند که تعداد 11 نفر به روش نمونه‌گیری هدفمند بعد از غربالگری و با در نظر گرفتن نقطه اشباع به عنوان نمونه‌آماری انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها شامل مصاحبه نیمه ساختاریافته و پرسشنامه تجربه قلدری‌– قربانی ‌سایبری (CBVEQ؛ آنتیادو و همکاران، 2016) بود. در پژوهش حاضر تحلیل داده‌ها به روش کدگذاری دو مرحله‌ای باز و مقوله‌ای و نرم افزار SPSS برای تعیین ضریب کاپا استفاده شد.<br><br>یافته‏ها: براساس یافته‌ها 40 کدمفهوم از کدگذاری اولیه شناسایی شد که بعد از اعمال کدگذاری ثانویه و مقوله‌ای 13 مفهوم فرعی و 5 مقوله اصلی شامل: دیگرآزاری، عدم همدلی، مشکل در خودتنظیمی‌هیجانی، رفتارهای تکانشی و عدم بازداری آنلاین بدست آمد.<br><br>نتیجه‏گیری: با توجه به نتایج به دست آمده عوامل مختلفی در شکل‌گیری قلدری‌سایبری موثراند که توجه به آنها می‌تواند در کنترل و پیشگیری از رفتارهای قلدری‌سایبری در دانش‌آموزان نقش کلیدی داشته باشد. https://www.jiera.ir/article_247599_791ca4d5871abc9ac8d917f8c7dee92f.pdf