انجمن پژوهش‌های آموزشی ایران پژوهش در نظام‌های آموزشی 2383-1324 19 70 2025 09 23 A Systematic Review of Instructors’ Core Competencies in the Digital Era for Harnessing Artificial Intelligence in Educational Systems تحلیل شایستگی‌های کلیدی مدرسان در عصر دیجیتال برای بهره‌گیری از هوش مصنوعی در نظام‌های آموزشی : یک مطالعه نظام‌مند 99 113 242209 10.22034/jiera.2026.544025.3364 FA رحیم مرادی دانشیار، دانشگاه اراک، اراک، ایران 0000-0001-9401-9631 Journal Article 2025 08 29 Objective:The primary aim of this study is to systematically analyze the key competencies required by university instructors in the digital age to effectively utilize artificial intelligence (AI) in higher education.<br>Method: This research was conducted through a systematic literature review and targeted searches in reputable international databases, including Scopus, ScienceDirect, ProQuest, ERIC, Springer, Google Scholar, and ResearchGate. Using keywords such as “artificial intelligence,” “competency,” “instructor,” and “digital,” a total of 438 scientific sources published between 2018 and the end of the first quarter of 2024 were identified. After removing 115 duplicate articles and screening the titles and abstracts of the remaining 323, 268 articles were excluded due to irrelevance to the research focus. Ultimately, 55 articles were selected for full-text review, and based on qualitative and subject-specific criteria, 20 studies were chosen for final analysis.<br>Results: The findings revealed that the AI-related competencies required by instructors in the digital era can be categorized into five main components: (1) AI mindset and pedagogy (including understanding benefits and challenges, contextual strategies, and managing long-term impacts); (2) AI ethics (emphasizing human-centered use, social skills, and the value of human dignity); (3) Foundational AI knowledge (including data and algorithm literacy, AI analytics, data modeling, and basic coding); (4) Practical skills (covering use, experimentation, deep integration, and working with AI-powered tools); and (5) AI-enhanced teaching methods (such as AI-assisted assignment management, curriculum design and delivery, and teaching enhancement). هدف: هدف اصلی این پژوهش، تحلیل نظام‌مند شایستگی‌های کلیدی مدرسان آموزش عالی در عصر دیجیتال برای بهره‌برداری مؤثر از هوش مصنوعی در نظام‌های آموزشی است.<br>روش: این مطالعه با بهره‌گیری از روش مرور نظام‌مند و جستجوی هدفمند در پایگاه‌های داده معتبر بین‌المللی شامل Scopus، ScienceDirect، ProQuest، ERIC، Springer، Google Scholar و ResearchGate انجام شد. با استفاده از کلیدواژه‌هایی نظیر «هوش مصنوعی»، «شایستگی»، «مدرس» و «دیجیتال»، مجموعاً 438 منبع علمی منتشر شده بین سال‌های 2018 تا پایان سه‌ماهه اول 2024 شناسایی شد. پس از حذف مقالات تکراری (115 مورد) و بررسی عنوان و چکیده 323 مقاله باقی‌مانده، تعداد 268 مقاله به‌دلیل عدم انطباق با هدف پژوهش کنار گذاشته شد. در نهایت، 55 مقاله برای بررسی کامل انتخاب و از میان آن‌ها، 20 مقاله براساس معیارهای کیفی و تخصصی برای تحلیل نهایی گزینش گردید.<br>یافته‏ها: نتایج پژوهش نشان داد که شایستگی‌های هوش مصنوعی مورد نیاز مدرسان در عصر دیجیتال شامل پنج مؤلفه اصلی است: 1) ذهنیت هوش مصنوعی و آموزش (شامل زیرمؤلفه‌های درک مزایا و چالش‌ها، راهبردهای زمینه‌ای و مدیریت اثرات بلندمدت)، 2) اخلاق هوش مصنوعی (شامل زیرمؤلفه‌های اهمیت انسان، استفاده انسان‌محور و مهارت‌های اجتماعی)، 3) دانش پایه هوش مصنوعی (شامل زیرمؤلفه‌های سواد داده و الگوریتم، استفاده از تحلیل هوش مصنوعی و مدل‌های داده‌ای و کدنویسی)، 4) مه https://www.jiera.ir/article_242209_1bcb7465fcb2c38be12deea9922b6a1e.pdf