پژوهش در نظام‌های آموزشی

چکیده هدف: هدف پژوهش حاضر بررسی شرایط تحقق زیست بوم آموزش و یادگیری الکترونیکی در دانشگاه علامه طباطبائی بر اساس تجارب زیسته اساتید و دانشجویان دانشگاه از آموزش و یادگیری الکترونیکی است

روش: روش تحقیق در این پژوهش کیفی از نوع داده بنیاد بود، که در ادامه با استفاده از مصاحبه با گروه کانونی، داده‌ها توسعه داده شد. قلمرو پژوهش حاضر اساتید و دانشجویان دانشگاه علامه بود که حداقل یک ترم آموزش مجازی را تجربه کرده باشند، روش نمونه‌گیری هدفمند بود . ابزار گردآوری دا‌ده‌ها مصاحبه بود، انجام مصاحبه تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت. روش تحلیل داده‌ها از طریق کد‌گذاری باز، محوری و گزینشی انجام شد.
یافته‏ها: از مهم‌ترین یافته‌های پژوهش می‌توان به عوامل موثر بر اکوسیستم آموزشی اشاره کرد که شامل سه دسته عوامل انسانی، آموزشی و زیرساختی است، که عوامل انسانی شامل عوامل مربوط به استاد(چالش‌های اولیه، طرح درس، دستیار استاد، ارزیابی عملکرد استاد، ارزیابی عملکرد دانشجو توسط استاد)، عوامل مربوط به دانشجو(ارزیابی وضعیت دانشجو در آغاز و موانع پیشروی دانشجویان) و عوامل مربوط به تعامل(تعامل در آموزش مجازی و تعامل استاد و دانشجو) است. عوامل آموزشی که شامل منابع آموزشی و کتابخانه دیجیتال است. در نهایت عوامل زیرساختی که شامل زیرساخت آموزشی و خدمات فنی و پشتیبانی است.

نتیجه‏گیری: با توجه به یافته‌ها می‌توان نتیجه گرفت که تحقق زیست بوم آموزش و یادگیری الکترونیکی نیازمند برنامه‌ریزی مدون و داشتن برنامه برای بخش‌ها‌ و فرایندهای مختلف از دانشگاه در جهت تغییر اکوسیستم حاضر و تطبیق آن با نیازهای جدید است.

چکیده هدف از پژوهش حاضر بررسی فناوری نوین در حوزه فناوری اطلاعات و تأثیر این فناوری‌ها در حوزه یادگیری به‌ویژه آموزش الکترونیکی بوده است. پیشرفت‌های فن­آوری اطلاعات و ارتباطات طی سال‌های اخیر، ابعاد مختلف زندگی بشری تحت تأثیر قرار داده بود. با گسترش فن­آوری اطلاعات و نفوذ وسایل ارتباط از راه دور، ابزارها و روش­های آموزش نیز دچار تحول شده بود؛ به‌گونه‌ای که افراد می­توانستند با استفاده از امکانات در دسترس به یادگیری بپردازند. بنابراین توسعه دوره‌های آموزش الکترونیکی به‌سرعت رشد و گسترش‌یافته و ضمن ارتقا کیفیت آموزش به یکی از محبوب­ترین روش‌های آموزشی تبدیل شده بود. در این مقاله به توسعه و پیشرفت فن­آوری­های نوین مانند محاسبات ابری، اینترنت اشیاء، داده­های حجیم، طراحی واکنش گرا و فن­آوری پوشیدنی و نقش بی‌بدیل آن‌ها در آموزش الکترونیکی اشاره شد. علاوه بر این چالش­های پیش­رو در زمینه آموزش الکترونیکی موردبررسی قرار گرفت.

چکیده آموزش‌های الکترونیکی می‌تواند نقشی اساسی در آینده نزدیک برای رشد و توسعه کشور داشته باشد. هدف اصلی این پژوهش، شناسایی عوامل علّی مؤثر بر الگوی آموزش‌های مجازی دانشگاهی در ایران و ارائه مدل است. ازاین‌رو، با نخبگان درباره موضوع پژوهش مصاحبه‌ شد. نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند و به روش گلوله برفی دنبال شد و درنهایت، 24 مصاحبه کیفی صورت گرفت. یافته‌های پژوهش با روش کدگذاری در سه مرحله باز، محوری و انتخابی تحلیل شد. یافته‌‌‌ها بیانگر 80 نشان مؤثر در الگوی آموزش‌‌های مجازی دانشگاهی در ایران بود. این نشان‌‌ها در 11 مفهوم طبقه‌بندی شد: مسائل سازمانی، مدیریت یکپارچه، مزیت رقابتی، کیفیت هدفمند آموزشی، مدیریت دانش، تکنولوژی، سنجش‌پذیری، سهولت دسترسی، نوآوری و خلاقیت، آینده‌نگری و شایسته‌سالاری. با توجه به یافته‌های پژوهش راهبردهای اجرایی ارائه شده است که راهگشای مدیران آموزش‌های مجازی درباره اجرای موفقیت‌آمیز این نوع آموزش‌‌ها و پیامدهای حاصل از آن است.

چکیده
هدف این پژوهش بررسی تأثیر نگر ش دانشجویان مهندسی آموزش الکترونیکی دانشگاه
فردوسی مشهد بر مشارک ت آنان در مح یط آموزش الکترونیکی م یباشد . روش پژوهش
توصیفی پیمایشی و جامعه آماری آن شامل دانشجویان مهندسی دختر و پسر دوره های آموزش
- الکترونیکی فیزیک و معادلات دیفرانسیل دانشگاه فردوسی مشهد در سال تحصیلی 1389
1390 است. بررسی به شیوه نمونه گیری و روش طبقه ای تصادفی انجام گرفته است. به منظور
بررسی نظامند نگرش دانشجویان، از پرسشنامه نگر ش و پرسشنامه مشارکت ال دی قایدی
استفاده گردید. یافته ها در این مطالعه نشان داد که بین نگرش مثبت و منفی دانشجویان
مهندسی دوره ها ی الکترونیکی فیزیک و معادلات دیفرانسیل د ر میزان مشارکت آنان در
محیط های آموزش الکترونیکی تفاوت معناداری وجود دارد. به این ترتیب که دانشجویان با
نگرش مثبت بیشتر، مشارکت بیشتری دارند. همچنین از نظر جنسیت نیز تأثیر ی ب ر نگرش
مثبت و منفی و روش تدریس ریاضی و معادلات دیفرانسیل دیده نشد. در ی ادگیری مشارکتی
نیز تفاوتی بین دختران و پسران نبوده است. علاوه بر آن بین میزان مشارکت با توجه به روش
تدریس مثبت و منفی نیز تفاوت معناداری وجود دارد.

چکیده هدف پژوهش حاضر ارزشیابی دورۀ آموزشی الکترونیکی رشته کارشناسی ارشد مهندسی فنّاوری اطلاعات دانشگاه‏های تربیت مدرس ،خواجه نصیر الدین طوسی و امیرکبیر بر اساس الگوی رودریک سیمز است. در این تحقیق از روش توصیفی استفاده شده است. نمونۀ آماری پژوهش 151 نفر از دانشجویان، استادان و آموزشیاران دورۀ آموزش الکترونیکی رشتۀ کارشناسی ارشد مهندسی فنّاوری اطلاعات دانشگاه‏های تربیت مدرس، خواجه نصیرالدین طوسی و امیرکبیر بودند. در این پژوهش پایایی پرسشنامه 93/0 به دست آمد. نتایج نشان داد که دوره‏های آموزش الکترونیکی در دانشگاه‏های خواجه نصیر و تربیت مدرس غالباً در حد نسبتاً مطلوب ارزیابی شده و در دانشگاه امیرکبیر وضعیت مؤلفه‏ها در مقایسه با نتایج خواجه نصیر و تربیت مدرس مطلوب‏تر ارزشیابی شده است.

چکیده چکیده
در این پژوهش به منظور مقایسۀ تأثیر دو روش آموزش از طریق شبکۀ وب و آموزش به روش سنتی
36 دانش آموز به صورت تصادفی از میان دانشآموزان سال دوم دبیرستان مفید انتخاب و به همین
روش در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند. ابزار پژوهش شامل آزمونهای پیشرفت تحصییلی،
انگیزش پیشرفت و سه پرسشنامه برای اندازهگیری متغیرهای پیشبین بود. نتایج تجزیه و تحلیل داده ها
گرو ههای مستقل و تحلیل رگرسیون چند متغیری نشان داد به رغم تأثیر افزایشی t با استفاده از آزمون
بین میانگین نمرات دو گروه در میزان یادگیری تفاوت معناداری وجود ندارد و آموزش از طریق وب
صرفاً سطوح بالای یادگیری (کاربستن و بالاتر) را تحت تأثیر قرار میدهد . در عین حال آموزش از
طریق وب به طور قابل ملاحظهای موجب افزایش انگیزش پیشرفت تحصیلی می شود و استفاد ة
غیرمعمول، زیاد و فراغتی از اینترنت با میزان یادگیری رابطۀ معکوس دارد.

چکیده چکیده
هدف پژوهش حاضر مقایسۀ برنامههای درسی اجرا شده و کسبشدة رشتۀ مهندسی صنایع در دانشگاه
علم و صنعت ایران میباشد. در این پژوهش ملاک انتخاب، دروس ارائه شده در رشتۀ مهندسی صنایع
بود که از طریق روش نمونهگیری خوشهای چند مرحلهای از 46 درس ارائه شده در رش تۀ مهندسی
صنایع 12 درس انتخاب شد و 480 دانشجوی رشتۀ مهندسی صنایع در آموزش حضوری و الکترونیکی
به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش پرسشنامۀ محققساخته بود که شامل مؤلفه های اهداف،
محتوا، فرایند تدریس و روشهای یادگیری، نحوة تعامل با اساتید و دانشجویان، روشهای ارزشیابی،
امکانات و منابع یادگیری بوده است. نتایج این تحقیق نشان داد که برنام ۀ درسی اجرا شد ة رش تۀ
مهندسی صنایع در مؤلفههای اهداف، محتوا، فرایند تدریس و روشهای یادگیری، نحوة تعامل با اساتید
و دانشجویان، روشهای ارزشیابی، امکانات و منابع یادگیری، در آموزش حضوری و الکترونیکی با هم
تفاوت دارند و در برنامۀ درسی کسبشده، میزان یادگیری دانشجویان آموزش حضوری رشتۀ مهندسی
صنایع بیشتر از دانشجویان آموزش الکترونیکی است.

چکیده چکیده
هدف از این پژوهش ارزشیابی برنامۀ آموزش الکترونیکی رشتۀ مهندسی پزشکی دانشگاه صنعتی امیرکبیر
است. سؤال کلی تحقیق این است که آیا برنامۀ آموزش الکترونیکی رشتۀ مهندسی پزشکی دانشگاه صنعتی
امیرکبیر در سطح مطلوبی قرار دارد؟ به همین منظور یازده مؤلفۀ سازماندهی، مدیریت، فنّاوری ، اهداف،
محتوا، محیط ارائه، ملاحظات اخلاقی، تعامل، ارزشیابی، خدمات پشتیبانی و پیامد با پرسشنام ۀ
محققساخته مورد بررسی قرار گرفت. برای تفسیر آن از روش تحقیق توصیفی و بررسی تحلیلی استفاده
90 محاسبه شد . / شد. روایی این پرسشنامه با نظر استادان تأیید و پایایی آن با استفاده از آلفای کرونباخ 0
جامعۀ آماری این پژوهش شامل کلیۀ استادان، آموزشیاران و دانشجویان کارشناسی ارشد دور ة آموزش
الکترونیکی دانشگاه صنعتی امیرکبیر هستند. یافته های تحقیق حاکی از آن است که: میانگین کل سؤال اول
تحقیق (سازماندهی) از نظر گروه نمونه 3.16 ، میانگین کل سؤال دوم تحقیق (مدیریت) از نظر گروه نمونه
3.46 ، میانگین کل سؤال سوم تحقیق (فنّاوری) از نظر گروه نمونه 2.92 ، میانگین کل سؤال چهارم تحقی ق
، (اهداف) از نظر گروه نمونه 3.59 ، میانگین کل سؤال پنجم تحقی ق (محتو ا) از نظر گروه نمونه 3.46
میانگین کل سؤال ششم تحقیق (محیط ارائه) از نظر گروه نمونه 3.14 ، میانگین کل سؤال هفتم تحقی ق
(ملاحظات اخلاقی) از نظر گروه نمونه 3.49 ، میانگین کل سؤال هشتم تحقیق (تعامل) از نظر گروه نمونه
3.40 ، میانگین کل سؤال نهم تحقیق (ارزشیابی) از نظر گروه نمونه 3.33 ، میانگین کل سؤال دهم تحقی ق
(خدمات پشتیبانی) از نظر گروه نمونه 3.11 ، میانگین کل سؤال یازدهم تحقیق (پیامد) از نظر گروه نمونه
3.11 به دست آمد. بنابراین بر اساس نمرات میانگین مذکور، وضعیت برنامۀ آموزش الکترونیکی رشتۀ
مهندسی پزشکی دانشگاه صنعتی امیرکبیر در کلیۀ مؤلفه های مورد ارزشیابی در سطح نسبتاً مطلوب است..
 

چکیده هدف تحقیق یافتن به سؤالات زیر بوده است: الف ) در حال حاضر دانشگاه علامه طباطبائی از چه
امکانات و وسایل و تجهیزاتی جهت آموزش دانشجویان برخوردار است؟ ب) برای برگزاری دوره ها ی
آموزشی از راه آموزش الکترونیکی در دانشگاه علامه طباطبائی چه امکانات و تجهیزاتی لازم است ؟ ج)
برنامه های آینده دانشگاه علامه طباطبائی برای برگزاری دوره های آموزشی از طریق آموزش الکترونیکی
چیست؟ روش این پژوهش از نوع توصیفی تحلیلی و برای جمع آوری اطلاعات مورد نظر از پرسشنامه
و چک لیست محققساخته استفاده شده است. جامعۀ آماری این پژوهش شامل سه بخش بوده است :
الف) کلیۀ استادان و متخصصان آموزشی دانشگاه علامه طباطبائی. ب) کلیۀ دانشگاه های تهران که دارای
مراکز آموزش الکترونیکی هستند. ج) کلیۀ امکانات و تجهیزات موجود در دانشگاه علامه طباطبائی . در
این تحقیق از نمونه گیری غیر احتمالی و از نوع نمونه گیری در دسترس برای انتخاب متخصصان استفاده
شده است. به منظور تجزیه و تحلیل داده ها ابتدا شاخص های توصیفی و سپس برای مقایسۀ میانگینها از
استفاده شده است، یافته ها نشان داد که SPSS- استفاده شده است. ضمناً از نرم افزار آماری 18 t آزمون
امکانات موجود در زمینۀ امکانات سخت افزاری و فیزیکی و تأمین منابع مالی در حد مطلوبی قرار دار د.
به عبارت دیگر، در صورت برنامه ریزی برای ایجاد مرکز آموزش الکترونیکی و شروع به کار، نیازی به
تهیه، بهبود و یا ایجاد این موارد ندارد. نتایج نشان داد دانشگاه علامه طباطبائی به نیروهای متخصص (در
زمینۀ فنّاوری اطلاعات وفنّاوری آموزشی) و ارتقای سطح علمی و دانش فنی استادان و کارشناسان نیاز
دارد. در مورد مؤلفه های دیگر باید از طریق تربیت کارشناسان فنّاوری اطلاعات و آموزشی، برای پشتیبانی
از سیستم و حتی تولید نرم افزارهای آموزشی اقدام کرد.

چکیده چکیده
هدف از ارائۀ این مقاله اصلاح نظام آموزشی مجازی در ایران از منظر حقو قی است . وزارت
علوم، تحقیقات و فنّاوری در تلاش است با ارائۀ بخشنامه و آی یننامه ها ی مربوط الگو یی
مناسب با ساختار آموزشی و فرهنگی در کشور ایجاد کند و بدین گونه کیفی ت آموزش ها ی
مجازی را تضمین کند. در این راستا سعی شده است نگاهی دقیقتر و فنیتر به ابعاد مختلف
آموزش مجازی بر اساس مدل ارزش یابی هدف مدار به عبار تی "الگو ی تحقق اهداف و
برنامه ها" انجام پذیرد. بررسی گزارشات تخصصی بازدیدهای ادواری دفتر نظارت و ارزیابی از
دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی مجازی و جلسات حضوری و نشست با متخصصان
مجازی از دانشگاه ها، سازمان سنجش، وزارت علوم، تحقیقات و فنّاوری و کسب تجربه از
1385 جمع آوری و - ارائۀ 12 کارگاه آموزشی نظارت و ارزیابی طی پنج سال متوالی از 1390
نقطه نظرات کارشناسان مورد نظر، منتج به ارائۀ پیشنهاد یک اساسنامه حقوقی جهت اصلاح و
ارائۀ نظام آموزش مجازی شده است.