پژوهش در نظام‌های آموزشی

چکیده  هدف این پژوهش، طراحی برنامه درسی دورۀ کارشناسی ارشد رشته تکنولوژی آموزشی با گرایش آموزش ویژه در ایران است. روش پژوهش توصیفی-تحلیلی و منطبق با روش پژوهش بردی انتخاب شد. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیۀ دانشگاه‌هایی است که در سطح جهانی مجری برگزاری دورۀ کارشناسی ارشد تکنولوژی آموزشی با گرایش آموزش ویژه بودند. همچنین کلیه‌ی اساتید و متخصصان رشته‌های تکنولوژی آموزشی و روان‌شناسی و آموزش استثنایی دانشگاه علامه طباطبائی، دانشگاه تهران و سازمان آموزش‌وپرورش استثنایی ایران در سال 1394، جامعه آماری در نظر گرفته شدند. نمونه آماری شامل 8 دانشگاه‌ از میان دانشگاه‌های معتبر امریکا است که در سطح جهانی مجری برگزاری دورۀ کارشناسی ارشد تکنولوژی آموزشی با گرایش آموزش ویژه هستند و همچنین 33 نفر از اساتید و متخصصان رشته‌های تکنولوژی آموزشی و روان‌شناسی و آموزش کوکان استثنایی دانشگاه علامه طباطبائی، دانشگاه تهران و سازمان آموزش‌وپرورش استثنایی ایران به‌صورت هدفمند انتخاب شدند. در این پژوهش از پرسش‌نامه پژوهشگر ساخته به‌عنوان ابزار اندازه­گیری استفاده شد. بر اساس یافته‌های به‌دست‌آمده که حاصل نظرسنجی از متخصصان و بررسی برنامه درسی در این زمینه در سطح ملی و بین‌المللی بود، برنامه درسی دورۀ کارشناسی ارشد تکنولوژی آموزشی با گرایش آموزش ویژه تدوین گردید.

چکیده هدف این پژوهش، مطالعه تطبیقی تجارب داخلی و بین الملی در خصوص برنامه درسی رشته تکنولوژی آموزشی با
تاکید بر آموزش ویژه و همچنین ارائه راهکارهای عملی برای طراحی برنامه درسی این رشته در ایران می باشد. این
پژوهش یک پیمایش تطبیقی است که مطابق با الگوی بردی انجام گرفته است. بر اساس این الگو ابتدا اطلاعات مورد
نیاز درباره دوره های کارشناسی ارشد تکنولوژی آموزشی و آموزش ویژه از منابع معتبر گردآوری، تفسیر و طبقه بندی
شده و در نهایت شباه تها و تفاوت ها مورد بررسی قرار گرفته است. جامعه مورد مطالعه، دانشگاه های ایالت متحده
امریکا است که از این میان نه دانشگاه شامل دانشگاه وایدنر، جرج میسون، جان هاپکینز، سیتون هال، آزوسا پاسیفیک،
لویسویل، وست چستر، و بولینگ گرین به دلیل ارائه دوره مشخص در زمینه تکنولوژی آموزشی و آموزش ویژه انتخاب
شد. نتایج پژوهش نشان داد با اینکه دانشگاه های مورد بررسی عناوین متفاوتی را برای رشته تکنولوژی آموزشی و آموزش
ویژه برگزیده اند ولی واحدهای درسی مختلف ارئه شده توسط آنها را می توان در چند عنوان خلاصه کرد این واحدها
عبارتند از: 1- روش های تحقیق در تکنولوژی آموزشی و آموزش ویژه 2- سنجش و ارزشیابی برنامه های آموزش ویژه
و فناوری های کمکی 3- طراحی و تکنولوژی آموزشی 4- یادگیری الکترونیکی 5-تکنولوژی کمکی 6- مبانی آموزش
برای افراد با نیازهای ویژه 7- سمینار یا مباحث جدید در تکنولوژی و آموزش ویژه و 8- مدیریت فناوری آموزشی و
کمکی در آموزش ویژه. بنابراین توصیه می شود تا در طراحی برنامه درسی رشته تکنولوژی آموزشی و آموزش ویژه به
این واحدها توجه ویژه شود.