پژوهش در نظام‌های آموزشی

چکیده هدف: هدف پژوهش طراحی الگوی یکپارچه شرایط، فرایندها و پیامدهای کیفیت آموزشی در دانشگاه‌های علوم پزشکی بود.
روش: پژوهش حاضر، کاربردی، توصیفی و کیفی و مبتنی بر رویکرد نظریه داده‌بنیاد با الگوی اشتراوس و کوربین (1990) بود. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۲۱ نفر از خبرگان گردآوری شد. نمونه‌گیری هدفمند و تا اشباع نظری ادامه یافت. تحلیل داده‌ها در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و گزینشی انجام شد. برای اطمینان از اعتبار یافته‌ها، از معیارهای اعتمادپذیری، انتقال‌پذیری، تأییدپذیری و قابلیت اطمینان استفاده گردید و پایایی کدگذاری با ضریب کاپای کوهن 808/0 تأیید شد.
یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که کیفیت آموزشی پدیده‌ای چندبعدی، پویا و سیستمی است که از تعامل مستمر میان شرایط، راهبردها و پیامدها شکل می‌گیرد. در مجموع، ۹۰ مفهوم اولیه استخراج شد که در قالب ۳۰ مقوله عمده و ۱۰ مقوله هسته‌ شامل کیفیت برنامه درسی، خدمات آموزشی جامع، مهارت اساتید، ارزیابی آموزشی، یادگیری بالینی، حکمرانی آموزشی، آموزش دیجیتال، ارزیابی درونی، اخلاق و عدالت آموزشی و هوش داده‌ای آموزشی سازمان‌دهی گردید. این مقوله‌ها در قالب الگویی جامع با عنوان «نظام یکپارچه کیفیت آموزشی» بازسازی شدند که پنج بعد اصلی شرایط علی، شرایط زمینه‌ای، شرایط مداخله‌گر، راهبردهای تعاملی و پیامدها را در بر می‌گیرد.
نتیجه‌گیری: تحقق کیفیت آموزشی در دانشگاه‌های علوم پزشکی مستلزم اتخاذ رویکردی یکپارچه و نظام‌مند است که هم‌زمان به ابعاد ساختاری، مدیریتی، فرایندی، ارزشی و پیامدی توجه داشته باشد. الگوی ارائه‌شده می‌تواند به‌عنوان چارچوبی بومی و مبتنی بر شواهد برای سیاست‌گذاری، بهبود عملکرد، ارتقای یادگیری بالینی و تقویت پاسخگویی اجتماعی مورد استفاده قرار گیرد.

چکیده پژوهش حاضر باهدف ارائه مدل مناسب عوامل موثر برکیفیت آموزشی درمدارس ابتدایی شهر تهران انجام شد. روش پژوهش به لحاظ هدف کاربردی واز نظر تحلیل داده ها جزءتحقیقات آمیخته اکتشافی تحلیلی بود.وازحیث روش، توصیفی وازنوع پیمایشی بودجامعه آماریدر بخش کمی شامل مدیران مدارس ابتدایی شهرتهران شامل 907 نفربودکه ازاین تعداد 269 نفربه روش خوشه ای و طبقه ای نسبی وتصادفی ساده انتخاب شدند ابزار پژوهش شامل پرسشنامه محقق ساخته شامل 125 گویه بودکه روایی و پایایی پرسشنامه تأیید شد. همچنین در بخش کیفی پژوهش با 15 خبره در این زمینه بر اساس مصاحبه نیمه ساختار یافته با 5 سؤال مصاحبه شد. یافته ها نشان دادکه مدل معادلات ساختاری شامل سه مولفه اصلی و12 مولفه فرعی ازقبیل 1- عوامل مدیریتی شامل(توجه مدیران بر فعالیت های فوق برنامه درمدارس، توجه مدیران برنحوه تدریس معلمان وتوجه برارزیابی مستمر عملکرد) 2- عوامل سازمانی شامل(توجه بر نحوه گزینش معلمان، توجه بر توانمندسازی معلمان، توجه برمحتوای آموزشی، تدوین وتنظیم مقررات کاربردی، تخصیص بودجه سالیانه مناسب وبروزرسانی امکانات وتجهیزات آموزشی) 3- عوامل مهارتی شامل(توجه بر مهارتهای کلامی معلمان، توجه بر مهارتهای غیر کلامی معلمان و توجه بر مهارتهای آموزشی معلمان) جزء مولفه ها ی کیفیت آموزشی می باشد. همچنین شاخص‌های برازندگی مطلق/ نسبی مانند NFI، NNFI، CFI، IFI، RFI، GFI، AGFI، NDIو CDIبه ترتیب با مقادیر92/0، 94/0، 96/0، 96/0، 89/0، 94/0، 90/0 94/0 و 93/0 که دارای برازندگی مناسب ، و می‌توان نتیجه گرفت مدل کیفیت آموزشی درمدارس ابتدایی دارای ساختار مناسبی است.