پژوهش در نظام‌های آموزشی

چکیده یکی از ارکان نظام آموزش عالی ایران، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری (عتف) است که چگونگی اداره و هدایت آن، نقش مستقیمی در کیفیت کلیت نظام آموزش عالی کشور دارد. حکمرانی خوب، الگویی ارائه می‌دهد که وزارت علوم بتواند به نحو مؤثر و بایسته‌ای به ارتقاء کیفیت ساحت علم در کشور، کمک کند. از دیدگاه بسیاری از صاحب‌نظران، نظام فعلی آموزش عالی، پاسخگوی خیل عظیم مطالبات و خواسته‌های ذی‌نفعان آموزش عالی (اعم از دانشجویان، کارفرمایان، دولت و جامعه) نیست. لذا هدف این پژوهش، تدوین الگوی حکمرانی خوب در وزارت عتف برای پاسخ به نیازها و انتظارات ذی‌نفعان، بوده است. در بررسی حاضر، روش گراندد تئوری و طرح پژوهش سیستماتیک اشتراوس و کوربین مورداستفاده قرار گرفته است. طبق الگوی پارادایمی این پژوهش، در ایران مهم‌ترین موجبات حکمرانی نامطلوب در وزارت علوم عبارت‌اند از: 1- عوامل درون وزارتی، 2- ابعاد برون وزارتی، 3- عوامل با منشأ ذی‌نفعان و 4- فقدان ارج و منزلت علم به ما هُوَ علم. برخی از پیشنهادهای سیاستی این پژوهش عبارت‌اند از: اصلاح قانون وزارت علوم منطبق با مقتضیات ذینفع محوری، باورمندی به حکمرانی خوب و ذینفع محوری به‌عنوان معیار انتخاب وزیر علوم، ایجاد نهادهای قوی تظلم خواهی و پیگیری شکایات، آزادی تشکل‌های ذی‌نفعان داخلی و خارجی آموزش عالی و بسط فضاهای گفتگویی و معناسازی و ایجاد میزهای فکر و مشورت بین ذی‌نفعان آموزش عالی.

چکیده  هدف این پژوهش  مطالعه و بررسی خط­مشی­های احراز شده در برنامه­های سوم تا پنجم توسعه در زمینه آموزش عالی با تاکید بر تأثیر این خط­مشی­ها بر عملکرد وزارت علوم،تحقیقات و فناوری،مشخص نمودن نقاط قوت و ضعف برنامه­ها،عملکرد وزارت علوم و میزان تحقیق هر یک از خط­مشی­ها و اهداف مرتبط باهر یک از سه برنامه و در نهایت ارائه الگویی با توجه به تجربیات پیشین برای  فرایند تحقق اجرای خط مشی برنامه‌های توسعه علم و فناوری برنامه ششم توسعه می­باشد.روش این پژوهش «کیفی» با رویکرد «گراندد تئوری»  است. برای جمع‌آوری داده‌ها از ابزار مصاحبه نیمه ساختار یافته با10 نفر از متخصصان و متولیان و برنامه­ریزان فعال در زمینه آموزش عالی و ساختار دولتی تصمیم­گیرنده در باب خط­مشی­های آموزش عالی و برنامه­های توسعه جمهوری اسلامی استفاده شده است. تجزیه و تحلیل داده­ها با اتخاذ «روش تحلیل تفسیری اشتراوس و کوربین» و انجام فرایند کدگذاری باز و محوری  صورت گرفته و در نتایج تحقیق   بر این نکات تاکید می­شود که "کیفیت مداری در آموزش عالی "به عنوان مقوله محوری اجرای خط مشی برنامه‌های توسعه علم و فناوری بر مبنای شرایط علی " مدیریت راهبردی آموزش عالی" در جامعه محقق می‌شوند. " توسعه متوازن دروندادها و بروندادهای نظام علم و فناوری " شامل پیامدهای تلاش برای اجرای خط مشی برنامه‌های توسعه علم و فناوری با در نظر گرفتن "زیرساخت‌های مالی و انسانی" (به عنوان زمینه الگو) طراحی و تبیین شده و منجر به تحقق پیامدها یا "تحقق خط مشی های علم و فناوری" می‌شوند.

چکیده چکیده
پژوهش حاضر، با هدف فراارزشیابی ارزیابی کلان عملکرد در سال 1387 انجام شده و ضمن طراحی
پرسشنامۀ آسیب شناسی برای حوزه های ستادی و صف به گردآوری دادهها از 69 حوزه پرداخته است .
روایی پرسشنامه از طریق بررسی نظرات افراد ذیربط مشخص شده است. تجزیه و تحلیل یافته ها از
طریق روش آمار توصیفی صورت گرفته است. فراارزشیابی صورت گرفته، هفت حوزه را پوشش داده
و نتایج حاصل از آن در قالب جداول توصیفی ارائه شده است. یافتههای کلی آسیب شناسی ارزیابی
عملکرد وزارت متبوع، در اکثر موارد حاکی از تناسب نسبی یا عدم تناسب شاخص های عمومی ارزیابی
عملکرد با مأموریت و اهداف حوزه های صف وزارت متبوع بوده و تنها در حوز ة ستادی وزارت با
مأموریت ها و اهداف وزارت، تناسب داشته است . در خاتمه نیز، راهکارهای اجرایی برای بهبود
وضعیت موجود ارزیابی کلان عملکرد وزارت متبوع پیشنهاد شده است.