نویسنده = اسماعیلی، معصومه
روان‌شناسی آموزشی و یادگیری

نقش واسطه‌ای اضطراب مدرسه در رابطه کمال‏‌گرایی تحصیلی و خودپنداره تحصیلی با استرس انتظارات تحصیلی در دانش‌آموزان

دوره 17، شماره 63، زمستان 1402، صفحه 86-101

https://doi.org/10.22034/jiera.2024.409224.3026

معصومه اسماعیلی، فریبا تابع بردبار، زهرا فاطمی حقیقی

چکیده هدف: استرس انتظارات تحصیلی، عامل اصلی استرس در بین دانش‌‏آموزان است. هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش واسطه‌ای اضطراب مدرسه در رابطه کمال‏‌گرایی تحصیلی و خودپنداره تحصیلی با استرس انتظارات تحصیلی بود.
روش: روش پژوهش توصیفی همبستگی بود.  نمونه‏‌ای مشتمل بر 390 دانش‌‏آموز (289 دختر، 101 پسر) از سه پایه تحصیلی (هفتم، هشتم، نهم) از مدارس متوسطه اول دولتی ناحیه یک شیراز به شیوه نمونه‏‌گیری خوشه‏‌ای چندمرحله‌‏ای انتخاب شدند و به سیاهه  استرس انتظارات تحصیلی (Ang & Huan, 2006)، کمال‏‌گرایی تحصیلی (رسولی خورشیدی و بهرامی، 1395)، سیاهه خودپنداره تحصیلی  (Chen & Thompson, 2004) و مقیاس اضطراب مدرسه (Philips, 1987) پاسخ دادند.
یافته‌ها: تحلیل داده‌‏ها با استفاده از الگوی معادلات ساختاری، نشان داد که کمال‏‌گرایی تحصیلی و خودپنداره تحصیلی به ترتیب اثر مستقیم مثبت و منفی معناداری بر استرس انتظارات تحصیلی دارند. همچنین نتایج نشان داد که اضطراب مدرسه تأثیر مستقیم معناداری بر استرس ناشی از انتظارات تحصیلی ندارد، بنابراین در رابطه بین کمال‏‌گرایی تحصیلی و خودپنداره تحصیلی با استرس انتظارات نمی‏‌تواند نقش میانجی داشته باشد.
نتیجه‌گیری: به‌طورکلی برای کاهش استرس ناشی از انتظارات تحصیلی در دانش‌‏آموزان، بهتر است روی تقویت خودپنداره و کمال‌گرایی تحصیلی و روش‌های مؤثر مقابله با استرس تمرکز کرد.

بررسی رابطه اضطراب کرونا با راهبردهای تنظیم شناختی هیجان، سرسختی روانی و تاب ‏آوری

دوره 15، شماره 55، زمستان 1400، صفحه 16-28

فریبا تابع بردبار، معصومه اسماعیلی، مهرناز امیری

چکیده هدف از این پژوهش بررسی پیش‏بینی‏ اضطراب کرونا بر اساس مهارت‌های تنظیم شناختی هیجان، سرسختی روانی و تاب‏آوری بود. پژوهش حاضر با توجه به هدف کاربردی و با توجه به روش، توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه‏ی آماری شامل تمامی دانشجویان دانشگاه پیام نور شیراز در سال تحصیلی 1400-1399 که تعداد آن‌ها حدوداً 8064 نفر بود که نمونه‏ای به تعداد 367 نفر به روش نمونه‌گیری طبقه‏ای انتخاب شد. ابزار جمع‏آوری اطلاعات شامل مقیاس راهبردهای تنظیم شناختی هیجان (Garnefski et al., 2001)، پرسشنامه اضطراب کرونا ویروس علی پور و همکاران (1398)، مقیاس تاب‏آوری (Conner & Davidson, 2003)، پرسشنامه سرسختی روان‌شناختی (Lang & Goulet, 2003) بود. تجزیه‏وتحلیل داده‏ها به‌وسیله ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه با استفاده از نرم‌افزار اس پی اس اس -23 انجام گرفت. یافته‏های حاصل از تجزیه‌وتحلیل آماری داده‏ها نشان داد که راهبردهای مثبت تنظیم شناختی هیجان، مؤلفه‏های سرسختی روانی و تاب‏آوری با اضطراب کرونا دارای همبستگی منفی در سطح 01/0 است و بین راهبردهای منفی تنظیم شناختی هیجان با اضطراب کرونا رابطه‏ی مثبت و معناداری وجود دارد. یافته‏های حاصل از تحلیل رگرسیون چندگانه نیز نشان داد که از طریق راهبردهای مثبت تنظیم شناختی هیجان، تعهد، کنترل، چالش جویی و تاب‏آوری می‏توان نمرات اضطراب کرونا را به‌صورت معکوس پیش‏بینی کرد. راهبردهای منفی تنظیم هیجان نیز نمرات اضطراب کرونا را به‌صورت مستقیم پیش‏بینی کردند؛ بنابراین یافته‏های پژوهش نشان می‏دهد که راهبردهای تنظیم شناختی هیجان، تاب‌آوری و سرسختی روانی سهم معناداری در پیش‌بینی اضطراب کرونا دارند.