پژوهش در نظام‌های آموزشی

چکیده پژوهش حاضر با هدف شناسایی بدفهمی‌های دانش‌آموزان پایه چهارم ابتدایی در درس علوم تجربی بر اساس نتایج مطالعه تیمز 2015 انجام ‌شد. روش پژوهش از نوع تحلیل ثانویه بوده است. جامعه آماری، شامل کلیه دانش‌آموزان پایه چهارم ابتدایی که در سال تحصیلی 94-93، تعداد آن‌ها 1158887 نفر بوده است که 8035 دانش‏آموز با روش نمونه‌گیری طبقه‏ای خوشه‏ای دومرحله‌ای به‌عنوان نمونه مطالعه تیمز 2015 انتخاب ‌شده‌اند. بر اساس بررسی پیشینه نظری، سه بدفهمی در حوزه علوم زمین، سه بدفهمی در حوزه علوم فیزیک و چهار بدفهمی در حوزه علوم زیستی جزء بدفهمی‌های رایج دانش‌آموزان دوره ابتدایی در درس علوم تجربی شناسایی شدند که امکان بررسی آنان با پاسخ‏ دانش‌آموزان ایرانی در مطالعه تیمز 2015 وجود داشت. این بدفهمی‌ها شامل؛ تغییر شدت نور به دلیل کم‌وزیاد شدن فاصله زمین با خورشید، گردش خورشید به دور زمین، ثابت ماندن وضعیت ماه و یکسان بودن شدت نور آن (حوزه علوم زمین)، لامپ به‌عنوان منبع تولید انرژی الکتریکی و پلاستیک به‌عنوان بهترین هادی گرما (حوزۀ علوم فیزیکی)، خوردن غذا توسط تمامی موجودات زنده و در نظر گرفتن درخت به‌عنوان موجود غیرزنده در دانش‌آموزان ایرانی (علوم زیستی)، تأیید شدند. با توجه به نتایج به دست ‌آمده در حوزه علوم زمین، مبنی بر اینکه هر سه بدفهمی شناسایی‌شده در دانش‌آموزان وجود دارند، توجه به آموزش اثربخش مفاهیم نجومی و اصلاح بدفهمی‌های موجود را بیش‌ازپیش اهمیت می‌یابد. همچنین در حوزه علوم فیزیکی شدت بالا بدفهمی به دست آمده در مورد رسانای گرمایی نشان‌دهنده تأکید بیشتر به این بخش بود.

چکیده هدف از این تحقیق، ارائه این عوامل در قالب یک مدل و بیان ارتباط میان این عوامل است. تحقیقات گوناگونی در مورد عوامل تأثیرگذار بر تمایل دانشجویان به ادامۀ به کارگیری این سیستم‌ها انجام شده است که در هر یک از این تحقیقات، عوامل مختلفی در نظر گرفته شده است. پس از مطالعه ادبیات موضوع و مدل­های ارائه شده در تحقیقات قبلی، عوامل مهم‌تر، استخراج شده و مدلی ارائه شده است. مدل حاصل در طی چند مرحله و با در نظر گرفتن نظر تعدادی از خبرگان، تغییر یافته و در نهایت، مدل نهایی ارائه شده است. به منظور اعتبار سنجی مدل پیشنهادی تحقیق، پرسشنامه­ای طراحی شد. دانشجویان دانشگاه علم و صنعت ایران به عنوان جامعه آماری انتخاب شدند. پرسشنامۀ طراحی شده بین دانشجویان دوره های یادگیری الکترونیکی این دانشگاه توزیع شد. نتایج حاصل نشان می‌دهد که ارتباطی بسیار قوی بین رضایت و تمایل به ادامۀ به کارگیری سیستم یادگیری الکترونیکی وجود دارد. همچنین، به نظر می‌رسد در کشور ما در حال حاضر فنّاوری، بعدی است که بیشترین اهمیت را داشته و رضایت از آن بیشترین تأثیر را بر تمایل افراد به ادامه به کارگیری سیستم یادگیری الکترونیکی دارا است.