پژوهش در نظام‌های آموزشی

چکیده این پژوهش با هدف ارایه مدلی جهت تبیین تأثیر رهبری معنوی و تاب‌آوری بر تعالی سازمانی بر اساس دیدگاه اعضای هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی صورت گرفته است. برای انجام تحقیق از روش تحقیق توصیفی از نوع زمینه‌یابی استفاده گردید. جامعه آماری تمام اعضای هیأت علمی دانشگاه‌های آزاد اسلامی خراسان رضوی به تعداد 1200 نفر می‌باشد که با استفاده از جدول مورگان تعداد 291 نفر به عنوان نمونه تحقیق به صورت تصادفی طبقه‌ای انتخاب شدند. اطلاعات مورد نیاز از طریق سه پرسشنامه استاندارد شامل پرسشنامه رهبری معنوی فرای و همکاران (2005)، پرسشنامه تاب‌آوری کورنر و دیویدسون (2003) و پرسشنامه تعالی سازمانی مولر (2000) گردآوری شد. روایی پرسشنامه‌ها به صورت روایی محتوا مورد تأیید قرار گرفت ؛ پایایی ابزارها در پرسشنامه رهبری معنوی (94/.)، تاب‌آوری (87/.) و تعالی سازمان (83/.) با روش آلفای کرونباخ محاسبه شد و برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از آمار توصیفی و آمار استنباطی (آزمونT و آزمون فریدمن) استفاده گردید. با بررسی و تحلیل نتایج حاصل از تحقیق مشخص گردید که تاب آوری و رهبری معنوی بر تعالی سازمان تاثیر دارند در خصوص اولویت‌بندی ابعاد متغیرها، در مورد رهبری معنوی بعد ایمان دارای بالاترین رتبه و پس از آن به ترتیب ابعاد چشم انداز، معناداری، بازخور عملکرد، عضویت و عشق به نوع دوستی قرار دارند. در مورد تاب‌آوری بعد پذیرش مثبت تغییر و روابط ایمن دارای بالاترین رتبه و پس از آن به ترتیب ابعاد تصور از شایستگی فردی، کنترل، اعتماد به غرایز فردی و تأثیرات معنوی قرار دارند و در مورد تعالی سازمان نیز بعد رهبری دارای بالاترین رتبه و پس از آن به ترتیب ابعاد نتایج مشتریان، نتایج جامعه، خط مشی و استراتژی، نتایج کلیدی عملکرد، فرآیندها، کارکنان، نتایج کارکنان و شرکای تجاری قرار دارند. در مورد تاثیر ابعاد رهبری معنوی و ابعاد تاب آوری بر تعالی سازمان مشخص گردید که به لحاظ آماری رهبری معنوی و تاب آوری بر تعالی سازمانی تاثیر مثبت و مستقیم دارد لذا بر اساس موارد ذکر شده میتوان نتیجه گرفت که هرچه ابعاد رهبری معنوی و ابعاد تاب آوری درسازمانی بالاتر باشد تعالی سازمان افزایش خواهد بود.

چکیده هدف این پژوهش ارائه مدل شایستگی اخلاقی با رویکرد اسلامی در دانشگاه­های آزاد استان مازندران بود. روش پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر نوع داده‌ها آمیخته از نوع اکتشافی بود. جامعه آماری بخش کیفی پژوهش شامل خبرگان دانشگاهی، بود که با استفاده از روش نمونه­گیری غیرتصادفی هدفمند انتخاب شدند. گروه دوم جامعۀ آماری این پژوهش، شامل کلیه اعضای هیئت‌علمی دانشگاه­های آزاد استان مازندران که با استفاده از روش نمونه­گیری تصادفی خوشه­ای چندمرحله‌ای 420 نفر به‌عنوان حجم نمونه انتخاب شدند. در این پژوهش به‌منظور گردآوری داده‌ها از روش کتابخانه­ای، مصاحبه نیمه ساختاریافته (بخش کیفی) و پرسشنامه محقق ساخته (بخش کمی) استفاده شد. به­منظور محاسبه پایایی از روش پایایی بین دو کدگذار استفاده شد که نتایج بیانگر پایا و روا بودن مصاحبه بود. همچنین، به­منظور بررسی روایی پرسشنامه نیز از روایی صوری، محتوا و سازه استفاده شد و به­منظور محاسبه پایایی از ضریب آلفای کرونباخ که نتایج بیانگر روا و پایا بودن پرسشنامه محقق ساخته بود. تحلیل داده‌ها در بخش کیفی از طریق تحلیل محتوا و در بخش کمّی از روش­های آمار توصیفی (میانگین، انحراف معیار، جداول توزیع فراوانی و نمودار) و استنباطی (مدل­سازی معادلات ساختاری، تحلیل عاملی اکتشافی و آزمون تی تک نمونه‌ای) استفاده شد. نتایج نشان داد که مؤلفه‌های شایستگی اخلاقی با رویکرد اسلامی، شامل شایستگی در شناخت اخلاقی، شایستگی در حساسیت اخلاقی و شایستگی در تصمیم گیری اخلاقی است.