پژوهش در نظام‌های آموزشی

چکیده این ﭘـﮋوﻫﺶ با هدف شناسایی پیشایندهای موّفقیّت و عدم موّفقیّت تحصیلی بر اساس تجارب زیسته دانشجویان موفق و مشروط با روش پژوهش کیفی پدیدارشناسی انجام شد. مشارکت­کنندگان در پژوهش شامل ۱2 دانشجو با وضعیت تحصیلی مشروط و 8 دانشجو با معدل تحصیلی بالای 17 بود که به­صورت هدفمند انتخاب شدند و اطلاعات آنان از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته جمع‌آوری گردید. مصاحبه­های ضبط‌شده به‌صورت مکتوب درآمده و با روش کلایزی تجزیه‌وتحلیل گردید. از مصاحبه­های دانشجویان موفق مضامین عوامل فردی و عوامل اجتماعی و از مصاحبه­های دانشجویان مشروط مضامین عوامل فردی، مشکلات آموزش، تأثیر انگیزشی منفی همسالان و مشکلات خانواده به دست آمد. هم­چنین در مقایسه گروه‌ها ۱۰ زیر مضمون مشترک شامل عملکرد تحصیلی قبلی، هدفمندی، علاقه به رشته تحصیلی، مهارت­های مطالعه، تلاش، امیدواری، مکان کنترل، سازگاری با شرایط، تأثیر انگیزشی دوستان و شرایط خانواده از تحلیل­ها انتزاع شد که می­تواند در برنامه­های مشاوره تحصیلی موردتوجه مشاوران قرار گیرد.

چکیده پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش مفاهیم معنوی با محوریت مذهب بر عزت‌نفس دانش‌آموزان دبستانی با استفاده از طرح تجربی تک موردی با پیگیری یک‌ماهه صورت گرفت. بدین منظور از جامعه­ی دانش‌آموزان دختر پایه­ی سوم دبستان­های دولتی واقع در منطقه 6 شهر تهران، تعداد سه نفر از آن‌ها که عزت‌نفس ضعیف یا متوسط داشتند، با توجه به ملاک‌های ورود، انتخاب شدند و مداخلات معنوی را به مدت 13 جلسه دریافت کردند. به‌منظور جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه­ی عزت‌نفس آلیس پوپ (1989) استفاده شد و داده­ها به روش تحلیل نگاره­ای و تعیین درصد بهبودی عزت‌نفس مورد تحلیل قرار گرفتند. در پایان مداخلات، نتایج حاصل از درصد بهبودی عزت‌نفس هر سه مراجع نشان‌دهنده‌ی افزایش معنادار نمرات آن­ها در بُعد عزت‌نفس اجتماعی و عمومی بود. نمرات شرکت‌کنندگان به ترتیب در سه بُعد عزت‌نفس جسمی، تحصیلی و خانوادگی نیز پس از مداخلات افزایش یافت که نشان‌دهنده‌ی تأثیر مثبت آموزش مفاهیم معنوی با محوریت مذهب است. بر اساس نتایج می­توان گفت، آموزش مفاهیم معنوی با محوریت مذهب بر ابعاد مختلف عزت‌نفس تأثیرگذار بوده و عزت‌نفس اجتماعی و عمومی شرکت‌کنندگان را به‌صورت معناداری افزایش داده است.