بررسی عوامل انگیزشی و بازدارنده مؤثر بر آموزش تربیت‌بدنی در مدارس

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه رفتار حرکتی و روان‌شناسی ورزشی، دانشکدۀ علوم ورزشی، دانشگاه اراک، اراک، ایران

2 کارشناس ارشد مدیریت ورزشی، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران

10.22034/jiera.2019.143488.1571

چکیده

هدف از پژوهش حاضر، بررسی عوامل انگیزشی و بازدارندة مؤثر بر آموزش تربیت‌بدنی در مدارس از دیدگاه معلمان بود. 153 نفر از معلمان ورزش شهرستان سنندج به‌صورت نمونه­گیری در دسترس انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسش‌نامه محقق‌ساخته‌ای استفاده شد که عوامل انگیزشی را در دو بعد انگیزش درونی و بیرونی و عوامل بیرونی را در سه بعد دانش‌آموز محور، معلم محور و سازمانی بررسی کرد. روایی صوری و محتوایی پرسش‌نامه توسط اساتید مجرب روان‌شناسی و تربیت‌بدنی و روایی سازة آن از طریق تحلیل عاملی تأییدی (001/0=P، 437= df، 92/0=AGFI) به دست آمد و ضریب پایایی آن در یک مطالعة مقدماتی با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ (93/0α=) به دست آمد. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از آزمون‌های تی تک نمونه‌ای، تی برای گروه‌های مستقل، تحلیل واریانس یک‌طرفه و آزمون تعقیبی استفاده شد. نتایج نشان داد بین عوامل انگیزشی (درونی و بیرونی) و هم­چنین بین عوامل بازدارنده (دانش‌آموز محور، معلم محور و سازمانی) در آموزش تربیت‌بدنی از دیدگاه معلمان تفاوت وجود داشت. هم­چنین عامل انگیزش درونی و عامل بازدارنده سازمانی بیشترین تأثیر را بر آموزش تربیت‌بدنی داشت. بنابراین توجه به مؤلفه‌های انگیزشی بر اساس نظریه خودمختاری مانند ایجاد حس شایستگی، استقلال و ارتباط در کلاس­های تربیت‌بدنی، تشویق والدین به درس تربیت‌بدنی و وجود فضای ورزشی مناسب در مدرسه و مؤلفه‌های بازدارنده ازجمله کاهش تعداد دانش‌آموزان و افزایش اعتبارات و بودجه دارای اهمیت بود.

کلیدواژه‌ها


خسروی‌زاده، ا.، سنه، ا. و حقدادی، ع. (1390). وضعیت برنامه درس تربیت‌بدنی در مدارس متوسطه استان مرکزی، فصلنامه مطالعات برنامه درسی ایران، 6 (23)، 162- 183.

خلجی، ح.(1387). اصولومبانیتربیت‌بدنی، چاپدوم. تهران:دانشگاهپیامنور.

رضانژاد، ر.، سیدعامری، م. ح.، کاشف، م. و دادش‌زاده، م. (۱۳۹۳)، بررسی موانع و چالش‌های طرح ملی آموزش شنا (طرح سباح) در استان آذربایجان غربی، همایش بین­المللی مدیریت، تهران، موسسه سفیران فرهنگی مبین، https://www.civilica.com/Paper-ICOM01-ICOM01_0088.html

رضوی، م. ح.، شعبانی بهار، غ. ر. و سجادی، ا. (1390). تحلیل عوامل تأثیرگذار در کیفیت‌بخشی درس تربیت­بدنی مدارس راهنمایی از دیدگاه معلّمان ورزش، پژوهش‌نامه مدیریت ورزشی و رفتار حرکتی، 7 (14)، 103-112.

رمضانی نژاد، ر.، رحمانی­نیا، ف. و تقوی تکیار، ا. (1388)، بررسیانگیزه‌هایشرکت‌کنندگاندرورزش­هایهمگانیدرفضاهایروباز، مدیریت ورزشی، 2 (1)، 5-19.

رمضانی نژاد، ر.، همتی نژاد، م. ع.، محبی، ح. و نیازی، م. (1388). بررسی نیازهای آموزشی درس تربیت‌بدنی و ورزش مدارس متوسطة ایران، پژوهش در علوم ورزشی، 2 (23)، 31-46.

سعادتی، ح. (1387). تحرکرمزسلامت سایت www.irib.com

متقی، ش.، یزدی، م.، بنی جمالی، ش. و درویزه، ز. (1393). ارتباط معلم - دانش‌آموز و تصمیم به ادامه یا ترک تحصیل: نقش واسطه‌ای: نقش واسط‌های انگیزش خود تعیین گری و عملکرد تحصیلی. نشریه پژوهش در نظام‌های آموزشی، 8 (27)، 35-58.

نادریان، م.، ذوالاکتاف، و. و مشکل‌گشا، ا. (1388). موانع مشارکت ورزشی زنان و ارتباط آن‌ها با انگیزه. پژوهش در مدیریت ورزشی و رفتار حرکتی، 13 (7)، 145-156.

نعامی، ع. و پیریایی، ص. (1391). رابطۀ ابعاد انگیزش تحصیلی با اشتیاق تحصیلی دانش‌آموزان سال سوم یدب ها رستانی شهر اهواز. نشریه پژوهش در نظام‌های آموزشی، 6(16)، 29-42.

References

Crawford, D. W., Jackson, E. L., & Godbey, G. (1991). A hierarchical model of leisure constraints. Leisure sciences, 13(4), 309-320.

Emami, S., heydarinejhad, s., & Shafinya, P. (2013). Motivational factor analysis of student participation in university’s intramural activities. Research on Sport Science, 2(5), 65-80. [In Persian]

Jenkinson, K. A., & Benson, A. C. (2010). Barriers to providing physical education and physical activity in Victorian state secondary schools. Australian Journal of Teacher Education (Online), 35(8), 1.

Khalaji, H. (2008). Principles of physical education (Second Edition ed.). Tehran: PNU. [In Persian]

Khosravizadeh, E., Saneh, A., & Haqhdady, A. (2012). A study of the status of physical education curriculum in high schools of markazi province. Journal of Curriculum Studies, 6(23), 162- 183. [In Persian]

Kuvaas, B. (2008). A test of hypotheses derived from self-determination theory among public sector employees. Employee relations, 31(1), 39-56.

Mohnsen, B.S. (2008). Teaching middle school physical education: A standards-based approach for grades 5-8: Human Kinetics.

Motaghi, S., Yazdi, S., Bani jamali, S., & Darvizeh, Z. (2015). Teacher-Student Relationship and Decision to Continue or Drop Out: The Mediating Role of Self-Determination Motivation and Educational Performance. Journal of Research in Educational Systems, 8(27), 35-58. [In Persian]

Naami, A., & Piryaei, S. (2012). The Relationship between Dimensions of Academic Motivation and Academic Achievement in Third Year High School Students in Ahvaz. Journal of Research in Educational Systems, 6(16), 29-42. [In Persian]

Naderian, M., Zolaktaf, V., & Moshkelgosha, E. (2010). Barriers to sport participation of women and their relation to motivation. Journal of Sport Management and Motor Behavior, 1(7), 145-156. [In Persian]

Niederkofler, B., Herrmann, C., Seiler, S., & Gerlach, E. (2015). What influences motivation in physical education? A multilevel approach for identifying climate determinants of achievement motivation. Psychological Test and Assessment Modeling, 57(1), 70.

Ning, W., Gao, Z., & Lodewyk, K. (2012). Associations between socio-motivational factors, physical education activity levels and physical activity behavior among youth. The ICHPER-SD Journal of Research in Health, Physical Education, Recreation, Sport & Dance, 7(2), 3.

Noels, K. A., Pelletier, L. G., Clément, R., & Vallerand, R. J. (2000). Why are you learning a second language? Motivational orientations and self‐determination theory. Language learning, 50(1), 57-85.

Ramezanineghad, R., Hematineghad, M., Mohebi, H., & Neyazi, S. M. (2009). Investigate the educational needs of physical education and sport course in iranian high schools. Research on Sport Science, 1(6), 13-30. [In Persian]

Razavi, S. M., Shaabanibahar, S. M., & Sajjadi, S. A. (2012). Analysis of factors affecting the quality of physical education course in middle schools from the perspective ofphysical education teachers. Journal of Sport Management and Motor Behavior, 7(14), 103-112. [In Persian]

Rezaneghad, R., seydameri, M., Kashef, s.M., & Dadashzadeh, M. (2014). Investigate the barriers and challenges of swimming lessons of national plan (sabah) in azarbaijan province. Paper presented at the International Conference of Management. http://www.civilica.com/Paper-ICOM01-ICOM01_0088.html

Rio, J. M. (2006). Motivation and emotion. Sayyed Mohammadi Y. (translator). Tehran: Virayesh.

Saadati, H. (2008). Mobility is the key to the health., from www.irib.com. [In Persian]

Sadeghzadeh, M. H., & Maghami, M. (2012). Study and analysis of inhibitory factors of female students for participation in recreational sport activities. European Journal of Experimental Biology, 2(4), 1245-1249.

Shen, B., Wingert, R. K., Li, W., Sun, H., & Rukavina, P. B. (2010). An amotivation model in physical education. Journal of Teaching in Physical Education, 29(1), 72-84.

Spray, C. M., John Wang, C., Biddle, S. J., & Chatzisarantis, N. L. (2006). Understanding motivation in sport: An experimental test of achievement goal and self determination theories. European journal of sport science, 6(01), 43-51.

Van Heerden, J. P. (1987). Evaluation methods of the physical science course for the secondary teacher's diploma at black colleges of education (Doctoral dissertation, University of Johannesburg).

Zach, S., & Yanovich, E. (2015). Autonomy, choice, and pupils’ motivation—are they really related? Advances in Physical Education, 5(02), 84.