نقش واسطه‌ای هیجان‌های پیشرفت در رابطه میان جو روانی- اجتماعی کلاس و فرسودگی تحصیلی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد روان‌شناسی تربیتی دانشگاه الزهرا

2 استادیار دانشگاه الزهرا

چکیده

هدف این پژوهش بررسی نقش واسطه­ای هیجانات پیشرفت در رابطه میان جو روانی- اجتماعی کلاس و فرسودگی تحصیلی در راستای ارائه یک مدل علّی برای روابط بین متغیرهای پژوهش بود. جامعه پژوهشی شامل تمامی دانشجویان دانشگاه الزهرا (س) تهران در سال تحصیلی 96-1395 بودند که از میان آن‌ها به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه­ای چندمرحله‌ای، نمونه­ای به تعداد 300 نفر انتخاب شدند. به‌منظور گردآوری داده­ها از نسخه کوتاه پرسشنامه هیجان‌های پیشرفت پکران، گوئتز و پری (2005)، پرسشنامه جو روانی اجتماعی کلاس فریزر، گیدینگز و مک روبی (1995)، و سیاهه فرسودگی تحصیلی سالملاـ آرو و همکاران (2009)، استفاده شد. برای پردازش داده­ها از روش تحلیل مسیر استفاده شد. شاخص­های حاصل از نتایج، حاکی از برازش بسیار خوب در مدل بود. و تمامی اثرهای مستقیم و غیرمستقیم معنادار و 42% واریانس فرسودگی تحصیلی و 36% واریانس هیجانات مثبت و 38% واریانس هیجانات منفی تبیین شد.

کلیدواژه‌ها


اسلامی، م. (1390). رابطه بین هوش معنوی و سلامت روانی-جسمانی با فرسودگی تحصیلی در دانشجویان کارشناسی دانشگاه علامه طباطبایی (ره) تهران. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه علامه طباطبایی تهران.

اصفا، آ.؛ ابولمعالی­الحسینی، خ. و هاشمیان، ک. (1396). الگوی ساختاری پیش­بینی اهمال­کاری تحصیلی بر اساس سرمایه روان‌شناختی با میانجیگری بهزیستی روان‌شناختی هیجانی و اجتماعی در دانشجویان. فصلنامه پژوهش در نظام­های آموزشی، 11(39)، 25-46.

امیری­جومیلو، م.؛ بدری­گرگری، ر. و فتحی­آذر، ا. (1393). رابطه جو روانی اجتماعی کلاس، مدیریت کلاس درس و حمایت عاطفی معلم با هیجان‌های پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان مقطع متوسطه شهرستان پارس‌آباد مغان. پایان­نامه کارشناسی ارشد. گروه روان‌شناسی. دانشکده علوم تربیتی. دانشگاه تبریز.

پورسید، س. م. (1390). رابطه مستقیم و غیرمستقیم استرس ادراک‌شده، کمال‌گرایی و حمایت اجتماعی با فرسودگی تحصیلی در دانشجویان مقطع علوم پایه‌ی رشته‌ی پزشکی جندی‌شاپور اهواز. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه شهید چمران اهواز.

جانزاده، ع. (1390). بررسی عوامل اثرگذار بر افت تحصیلی دانشجویان دانشگاه­های دولتی. فصلنامه انجمن آموزش عالی ایران. 3(3).

حکمی، س. و شکری، ا. (1394). رابطه بین جهت‌گیری هدف پیشرفت و بهزیستی تحصیلی الگوی اثرات میانجی گر هیجانات پیشرفت. فصلنامه مطالعات اندازه‌گیری و ارزشیابی، 5(11)، 31-65.

سیف، ع. ا. (1392). روان‌شناسی پرورشی نوین: روان‌شناسی یادگیری و آموزش (ویرایش هشتم). تهران: دوران

شریفی­فرد، ف.؛ آسایش، ح.؛ نوروزی، ک.؛ حسینی، م. و طاهره خرامه، ز. (1394). ارتباط انگیزه و فرسودگی تحصیلی در بین دانشجویان پرستاری و پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی قم. مجله دانشگاه علوم پزشکی قم. 9(12)، 72-78.

شیوندی­چلیچه، ک. (1394). مدل یابی الگوی پیشرفت تحصیلی ریاضی بر مبنای ارزش تکلیف، درگیری شناختی، هیجان‌های پیشرفت و خود نظم جویی تحصیلی. رساله دکتری. دانشکده علوم تربیتی. دانشگاه علامه طباطبایی.

عبدالله­پور، م. (1394). تحلیل معادلات ساختاری الگوی شناختی- اجتماعی هیجانات پیشرفت: آزمون الگوهای رقیب. رساله دکتری. دانشگاه آزاد اسلامی. واحد علوم و تحقیقات تهران.

عبدالله­پور، م.؛ درتاج، ف. و احدی، ح. (1394). تحلیل روان‌سنجی سیاهه فرسودگی تحصیلی در دانشجویان. فصلنامه مطالعات اندازه‌گیری و ارزشیابی آموزشی، 4(8)، 161-186.

عبدالله­زاده­رافی، م. (1393). بررسی نقش میانجی‌گری عامل­های حفاظتی فردی، خانوادگی و اجتماعی در رابطه بین طیف آزاردیدگی هیجانی و اختلال‌های هیجانی. پایان‌نامه مقطع دکتری، دانشگاه علامه طباطبایی تهران.

عزیزی ابرقویی، م. (1389). رابطه بین خودکارآمدی و کیفیت تجارب یادگیری با فرسودگی تحصیلی دانشجویان کارشناسی ارشد دانشگاه علامه طباطبایی تهران. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. گروه روان‌شناسی. دانشکده علوم تربیتی. دانشگاه علامه طباطبایی.

عظیمی، م.؛ پیری، م. و زوار، ع. (1393). رابطه فرسودگی تحصیلی و انگیزش پیشرفت با عملکرد تحصیلی دانش آموزان دوره متوسطه. نشریه علمی پژوهشی آموزش و ارزشیابی، 7(37)، 87-98.

فلسفی­نژاد، م.ر.؛ عزیزی ابرقویی، م.؛ ابراهیمی قوام­آبادی، ص. و درتاج، ف. (1394). تدوین مدل علی فرسودگی تحصیلی با توجه به نقش واسطه­ای خود­کارآمدی در دانشجویان دوره کارشناسی. فصلنامه فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی، 6(24)، 1-27.

نعامی، ع. ا. (1388). رابطه بین کیفیت تجارب یادگیری با فرسودگی تحصیلی دانشجویان کارشناسی ارشد دانشگاه شهید چمران اهواز. فصلنامه مطالعات روان‌شناختی دانشگاه الزهراء، 5(3)، 117-134.

خدابنده­لو، ش.ا. و رضایی، ش. (1395). رابطه کیفیت زندگی در مدرسه و جو کلاس با فرسودگی تحصیلی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. گروه تربیت‌بدنی. دانشکده تربیت‌بدنی. دانشگاه محقق اردبیلی.

Artino, A. R., & Jones, K. D. (2012). Exploring the complex relations between achievement emotions and self-regulated learning behaviors in online learning. Internet and Higher Education, 15, 170–175.

Chang, E., Eddins-Folensbee, F. & Coverdale, J. (2012). Survey of the prevalence of burnout, stress, depression, and the use of supports by medical students at one school (Review). Academic Psychiatry, 36, 177-182.

David, A. P. (2010). Examining the relationship of personality and burnout in college students: The role of academic motivation.Educational Measurement and Evaluation Review, 1, 90-104

Davis, H. A. (2003) Conceptualizing the role and influence of student-teacher relationships on children' social and cognitive development. Educational Psychologist; 38(4), 207-234

Danicls, M., & Stupnisky, H. (2012). Not that different in theory: Discussing the control-value theory of emotions in online Learning environments. Internet and Higher Education, 15(222-226).

Djigic, G., & Stojiljkovic, S. (2011). Classroom management styles, classroom climate and school achievement. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 29, 819-828.

Gibson, H. S. (2011). How action-learning coaches foster a climate conducive to learning, Downloaded from sdmej.ir at 11:14 +0430on Sunday July 9th 2017http://gradworks.umi.com/cgibin/redirect?url=http://www.proquest.com:185pages: 344389.

Goetz, T. (2012). Students' emotions during homework: Structures, self-concept antecedents, a ُ nd achievement outcomes. Learning and Individual Differences, 22, 225–234.

Goetz, T., Frenzel, A., Pekrun, R., & Hall, N. C. (2007). Emotional experiences during test taking: Does cognitive ability make a difference? Learning and Individual Differences, 17, 3–16.

specificity of students, affect in the context of Latin instruction. British Journal of Educational Psychology, 76, 289-308.

Huang, C. (2011). Achievement Goals and Achievement Emotions: A Meta-analysis. Educational Psychology Review, 23, 359–388.

Isaksen, M. & Kocoska, J. (2010). The influence of the simulation strategy over the improvement of the classroom climate. Procedia Social and Behavioral Sciences, 2, 3751–3754.

Kim, B., Lee, M., Kim, K., Choi, H., Lee, S. M. (2014). Longitudinal Avalysis of Academic Burnout in Korean Middle school students. Journal of stress Health. 5(1), 30-45

Linnenbrink-Garcia, L., & Pekrun, R. (2011). Students’ emotions and academic engagement: Introduction to the special issue. Contemporary Educational Psychology, 36, 1–3.

Martin, A. J. (2008). Enhancing student motivation and engagement: The effects of a multidimensional intervention. Contemporary Educational Psychology, 33, 239–269.

Maslach, C., Shaufeli, W. B. & Leiter, M. P. (2001). Job burnout. Annual Review of Psychology, 52, 397–422.

Mainhard, B. & Bork, W. (2010). The development of the classroom social climate during the first months of the school. contemporary educational psychology, 34, 185-194

Nicole, D. C., Natalie, D. B., & Tanya, F. (2014). Exploring levels of student-athlete burnout at two Canadian universities. Canadian Journal of Higher Education Revue, 44(2), 2014, pages 135 – 151.

Pekran, R., Frenzel, A. Goetz, T. & Perry, R. (2007). The controlvalue of achievement emotions: An integrative approach to emotions in education. In P.A. Shutz, & R. Pekrun, (Eds.). Emotion in Education (pp.13-36). San Diego, CA: Academic Press.

Pekrun, R. (2000). A social-cognitive, control-value theory of achievement emotions. Advances in Psychology, 131, 143-163.

Pekrun, R. (2006). The control-value theory of achievement emotions: Assumptions, corollaries, and implications for educational research and practice. Educational Psychology Review, 18, 315–341.

Pekrun, R. (2006). The control-value theory of achievement emotions: Assumptions, corollaries, and implications for educational research and practice Educational Psychology Review, 18, 315–341.

Pekrun, R. (2009). Emotions at school. In K. R. Wentzel & A. Wigfield (Eds.), Handbook of motivation at school (pp. 575–604). New York: Routledge.

Pekrun, R., & Stephens, E. J. (2010). Achievement emotions: A control-value approach. Social and Personality Compass, 4, 238–255.

Pintrich, P. R. & De Groot, E. (1990).motivational and self-regulated learning component of classroom academic performance. Journal of Educational Psychology, 82, 33-40.

Salmela-Aro, K., Kiuru, N., Pietikäinen, E., & Jokela, J. (2008). Does School Matter? The Role of School Context in Adolescents’ School-Related Burnout. European Psychologist, 13(1), 12–23.

Salmela-Aro, K., Kiuru, N., Leskinen, E. & Nurmi, J. E. (2009). School burnout inventory (SBI): Reliability and validity. European Journal of Psychological Assessment, 25 (1), 48–57.

Seifert, T. L. (2004). Understanding student motivation. Educational Research, 46 (2), 137-149.

Telli, S., Cakiroglu, J. & Den Brok, P. (2006) Turkish their attitude towards Biology. In D. L. Fisher & M. S. Khine (Eds.), Contemporary approaches to research on learning environments: world views.,(pp:517-525).

Yang, H. J., farn, C. K. (2005). An Investigation The Factors MIS Student Burnout In technical- vocational college.Camputersin human behavior.

You, J. W., & Kang, M. (2014). The role of academic emotions in the relationship between perceived academic control and self-regulated learning in online learning. Computers & Education, 77, 125-133.

Zeidner, M. (2007). Test anxiety in educational contexts: What I have learned so far. In P. A. Schutz & R. Pekrun (Eds.), Emotion in education (pp. 165–184). San Diego, CA: Academic Press.

Zhang, Y., & YiqunGan, H. C. (2007). Perfectionism, academic burnout and engagement among Chinese college students: A structural equation modeling analysis. Personality & individual differense, 43, 1529 –1540.