اثربخشی آموزش برنامه شناختی- رفتاری مارتین بر افکار انگیزشی دانش‌آموزان دختر دوره دوم متوسطه شهر تهران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان

2 دانشیار گروه آمار دانشگاه اصفهان

3 دانشیار دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی دانشگاه اصفهان

4 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان

5 استاد دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان

چکیده

پژوهش باهدف تعیین میزان اثربخشی آموزش برنامـه شـناختی- رفتـاری مـارتین بـر تقویـتکننـده و
سرکوبکنندههای افکار دانشآموزان دختر دوره متوسطه شهر تهران انجام شد. روش پژوهش آزمایشی
بود. طرح تحقیق شامل طرح دو گروهی آزمایش و کنترل و اجرای پیشآزمون، پس آزمون و پیگیـری
بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانشآموزان دختر دبیرستانهای شهر تهـران در سـال تحصـیلی
1393-94بود. سپس از بین دانشآموزانی که در مقیاس انگیزه و اشتیاق مارتین نمره پایین گرفتنـد 44
نفر به تصادف انتخاب و بهطور تصادفی در گروههای آزمایش و کنترل )هـر گـروه 22نفـر( گمـارده
شـدند. بـه منظـور جمــعآوری دادههـا برنامـه شـناختی رفتــاری مارتین)تقویـتکننـدههـای افکــار:
خودباوری،ارزشگذاری، یادگیری متمرکز، سرکوبکنندههای افکـار: اضـطراب، اجتنـاب از شکسـت،
کنترل نامطمئن( بر روی دانشآموزان گروه آزمایش در 16جلسه 60دقیقهای به صـورت یـک بـار در
هفته اجرا شد. پایایی کلی و پایایی متغیرهای یازدگانه مقیاس مارتین، مورد تأیید بود. بـرای تجزیـه و
تحلیل؛ جهت اثربخشی برنامه شناختی رفتاری مارتین از روش تحلیل واریانس دو راهه یا یک راهه با
اندازهگیری مکرر استفاده شد. نتایج نشان داد آموزش برنامه شناختی- رفتاری مارتین بر تقویتکنندهها
و سرکوبکنندههای افکار دانشآموزان دختر مقطع دبیرستان شهر تهران در سه حالت )دوره زمانی( در
دو گروه آزمایش و کنترل تأثیر معناداری داشته است).(


کلیدواژه‌ها


بنی اسدی، ع.، و پورشافعی، ه( .1391). نقش انگیزش و خودکارآمدی تحصیلی و رویکردهای مطالعه در پیشرفت ریاضی دانش آموزان رشته های علوم تجربی و ریاضی مقطع متوسـطهشهر قاین. مجله اندیشه های نوین تربیتی ،4، صفحه 81 تا صفحه 102.

جمالی، م.، نوروزی، آ.، و طهماسبی،ر( .1392). عوامل مؤثر بر خودکارآمدی تحصیلی و ارتباط آن با موفقیت تحصیلی در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی بوشهر.مجله آموزش در علوم پزشکی، شماره 8، صفحه 629 تا صفحه 641.

دلاور، علی(.1380). مبانی نظری و عملی پژوهش در علوم انسانی و اجتماعی. تهران: انتشارات رشد.

صیامی فهیمه، اکبری بورنگ محمد، آیتی محسن، رستمی نژاد محمدعلی( .1393). نقش سبک تدریس ترجیحی و جنسیت دانشجویان بر پیش بینی درگیری تحصیلی آنـان در دانشـگاهعلوم پزشکی مشهد. مجله ایرانی آمـوزش در علـوم پزشـکی. آذر 1393، شـماره 14(9).

صفحه 817 تا صفحه 825.

طالب زاده شوشتری لیلا، پورشـافعی هـادی(.1390). اسـنادهای اسـتادان موفـق در خصـوصروشهای ارتقای انگیزه ی تحصیلی دانشجویان دانشگاه بیرجند. فصلنامه پژوهش و برنامه ریزی در آموزش عالی، دوره 17، شماره(،2) 60؛ صفحه 81 تا صفحه 98.

لواسانی، م، اژه ای، ج.، افشاری، م( .1388). رابطه خودکارآمدی تحصیلی و درگیری تحصیلی با پیشرفت تحصیلی، مجله روانشناسی ،13 (3)، 289-305.

Abesha, A. G. (2012). Effects of parenting styles, academic self-efficacy, and achievement motivation on the academic achievement of university students in Ethiopia. A dissertation submitted in fulfillment of the requirements for the award of Doctor of Philosophy, School of Psychology and Social Science, Faculty of Computing, Health, and Science, Edith Cowan University. 

Kember, D., Hong, C., & Ho, A. (2008). Characterizing the motivational orientation of students in higher education: A naturalistic study in there Hong Kong universities. British Journal of Educational Psychology, 78, 313-329.

Martin,  A.J. & Liem, G.A.D. (2012). Academic personal bests (PBs), engagement, and achievement: A cross-lagged panel analysis. Learning and Individual Differences,24 , 265–270.

Martin, A.J. (2007). Examining a multidimensional model of student motivation and engagement using a construct validation approach. British Journal of Educational Psychology, 77, 413-440.

Martin, A.J. (2009). Motivation and engagement across the academic lifspan: A developmental construct validity study of elementry school, high school, and university/college students. Educational and Psychological Measurement, 69, 794-824.

Muis, K. R., Franco, G. M., Ranellucci, J, & Crippen, K. J. (2010). Increasing Academic Performance and Retention in Undergraduate Science Students. 

Pintrich, P. R. (2004). A motivational science perspective on the role of student motivation in learning and teaching contexts. Journal of Educational Psychology, 95, 667–686.

Veiga, F., Garcia, F., Reeve, J., Wentzel, K., & Garcia, O.,(2015). When Adolescents with High Self-Concept Lose their Engagement in School. ISSN: 1136-1034 eISSN: 2254-4372.

Kim, C., Park, S. W., Cozart, J., & Lee, H. (2015). From Motivation to Engagement: The Role ofEffort Regulation of Virtual High School Students in Mathematics Courses. Educational Technology & Society, 18(4), 261-272.

Huy P. Phan. (2014). An Integrated Framework Involving Enactive Learning      Experiences,         Mastery Goals,    and           Academic              Engagement-

Disengagement. Europe s Journal of Psychology, 2014, Vol. 10(1), 4166, doi:10. 5964/ejop.v10i.680.