اثربخشی آموزش تفکر ریاضی بر عملکرد ریاضی دانش‌ آموزان پسر پایه دوم ابتدایی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار مشاوره، دانشگاه اردکان

2 کارشناسی ارشد علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی اردکان

3 کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

پژوهش حاضر باهدف تعیین تأثیر آموزش تفکر ریاضی بـر عملکـرد ریاضـی دانـشآمـوزان پایـه دوم
ابتدایی انجام شد. این پژوهش یک مطالعه نیمه آزمایشی از نوع پیشآزمون-پس آزمون با گروه کنتـرل
بود. از بین کلاسهای پایه دوم مدارس دوره اول ابتدایی در شهرستان میبد در سال تحصـیلی ،92 -93
دو کلاس به شیوه نمونهگیری تصادفی خوشهای انتخاب و پس از همتا کـردن دانـشآمـوزان از لحـاظ
عملکرد ریاضی، یکی از کلاسها به تصادف به عنوان گروه آزمایش و کـلاس دیگـر بـه عنـوان گـروه
کنترل انتخاب شد. به دانشآموزان گروه آزمایش، 11جلسه دوساعته )هر هفتـه دو جلسـه(، خـارج از
برنامههای کلاسی، برنامه آموزشی تفکر ریاضی ارائه شد، درحالیکه شرکتکننـدگان گـروه کنتـرل در
انتظار آموزش قرار داده شدند. هر دو گروه یکبار قبل از اجرای برنامه آموزشی و یکبـار پـس از آن بـه
سؤالات آزمون ریاضی کی مت و یک آزمون محقق ساخته پاسخ دادند. همچنین از نمرات نیمسال اول
و دوم دانشآموزان نیز به عنوان پیشآزمون و پس آزمون استفاده شد. نتایج تحلیل کوواریانس چندراهه
)مانکوا( نشان داد که دانشآموزان گروه آزمایش بهطور معنیداری در هردو آزمون محقق ساخته و کـی
مت و همچنین در نمرات نیمسال دوم، نتیجهای بهتر از دانشآموزان گروه کنتـرل گرفتـهانـد؛ بنـابراین
میتوان نتیجه گرفت که آموزش تفکر ریاضی بر بهبود عملکرد ریاضی دانشآمـوزان شـرکتکننـده در
پژوهش تأثیر معنیداری داشته است


کلیدواژه‌ها


اسکمپ، ریچارد. (1989). "فهم رابطه ای و فهم ابزاری". ترجمه رضا حیدری قزلچـه و زهـراگویا (1381). مجله رشد آموزش ریاضی، 15-4. 

پاتریک، جرمی کیل؛ سوافورد، جین. (2005). "کمـک کنـیم کودکـان ریاضـی یـاد بگیرنـد".

ترجمه مهدی بهزاد و زهرا گویا (1387). تهران: انتشارات فاطمی. 

داوودی، خسرو. (1388). "مبانی آموزش ریاضیات دوره ابتدایی". رشـد آمـوزش ابتـدایی، 3،

34 -35

روئین، مارال؛ محمدیان، رستم؛ نژاد صادقی، نوراله. (1394). "تعمیم در ریاضیات". فرهنـگ واندیشه ریاضی، 56، 47- 37. 

ریس، رابرت؛ سایدام، مرلین؛ مـری، مونتگـومری. (2003). "کمـک  بـه  کودکـ ان در یـادگیریریاضیات". ترجمه مسعود نوروزیان (1389). تهران: انتشارات مدرسه. 

کدیور، پروین؛ فرزاد، ولیاﷲ؛ عربزاده، مهدی؛ نگهبـان سـلامی، محمـود. (1389). "فراتحلیـلمطالعات مربوط به عملکرد ریاضی دانش آموزان". فصلنامه اندازه گیری تربیتی، 1(2)، 94-75. 

کیامنش، علیرضا؛ نصیبه، پور اصغر. (1385). "نقـش خودپنـداره ریاضـی، انگیـزش یـادگیری

ریاضی، عملکرد قبلی ریاضی و جنسـیت در پیشـرفت ریاضـی". مجلـه علـوم تربیتـی وروانشناسی، 13(2)، 94- 77 

محمد اسماعیل، الهه؛ هومن، حیدر علی. (1381). "انطباق و هنجاریابی آزمون ریاضیات ایـرانکی مت". پژوهش در حیطه کودکان استثنایی ،2(4)، 323-332. 

Abbas, S., & Al-Sayed, R. (2016). A Program Based on Developmental Mathematics Approach to Develop Higher Order Mathematical Thinking Levels and Mathematics Appreciation for Primary Stage Students. Education, 136(3), 378-390.

Aunio, P., Hautamäki, J., & Van Luit, J. E. (2005). Mathematical thinking intervention programmes for preschool children with normal and low number sense. European Journal of Special Needs Education, 20(2), .641-131

Baloglu, M., & Kocak, R. (2006). A multivariate investigation of the differences in mathematics anxiety. Personality and Individual Differences, 40(7), 1325-1335.

Burton, L. (1984). Mathematical thinking: The struggle for meaning. Journal for research in mathematics education, 15(1), 35-49.

Clausen-May, T. (2005). Teaching maths to pupils with different learning styles. Sage Pub.

Dehaene, S., Spelke, E., Pinel, P., Stanescu, R., & Tsivkin, S. (1999). Sources of mathematical thinking: Behavioral and brain-imaging evidence. Science, 284(5416), 970-974.

Doerr, H. M. (2006). Examining the tasks of teaching when using students' mathematical thinking. Educational Studies in Mathematics, 62(1), 3-24.

Dreyfus, T. (2002). Advanced mathematical thinking processes. in D. Tall (ed.), Advanced Mathematical Thinking. The Netherlands: Kluwer Academic Publishers, pp. 25–41.

Dubinsky, E. (2000).Reflective abstraction in advanced mathematical thinking. In D. Tall (Ed), Advanced mathematical thinking processes. (pp 95-123). Dordrecht, The Netherland: Kluwer.

Duval, R. (1999). Representation, vision and visualization: Cognitive functions in mathematical thinking. Basic issues for learning. In F. Hitt & M. Santos (Eds.), Proceedings of the 21st North American PME Conference (3-26). Cuernavaca, Morelos, Mexico.

Fennema, E., Carpenter, T. P., Franke, M. L., Levi, L., Jacobs, V. R., & Empson, S. B. (1996). A longitudinal study of learning to use children's thinking in mathematics instruction. Journal for research in mathematics education, 27(4), 403-434.

Fennema, E., Carpenter, T. P., Jacobs, V. R., Franke, M. L., & Levi, L. W. (1998). A longitudinal study of gender differences in young children's mathematical thinking. Educational researcher, 27(5), 6-11.

Franke, M. L., Webb, N. M., Chan, A. G., Ing, M., Freund, D., & Battey, D. (2009). Teacher questioning to elicit students’ mathematical thinking in elementary school classrooms. Journal of Teacher Education, 60(4), .293-083

Hakkarainen, A., Holopainen, L., & Savolainen, H. (2013). Mathematical and reading difficulties as predictors of school achievement and transition to secondary education. Scandinavian journal of educational research, 57(5), 488-506.

Hall Jr, L. T. (1984). Estimation and Approximation--Not Synonyms. Mathematics teacher, 77(7), 516-17. Hembree, R. (1990). The nature, effects, and relief of mathematics anxiety. Journal for research in mathematics education, 21(1), 33-46.

Hines, M., & Kritsonis, W. A. (2008). An in-depth analysis of the cognitive and metacognitive dimensions of African American elementary students’ mathematical problem solving skills. Focus on Colleges, Universities, and Schools, 2(1), 1-9.

Jordan, N. C., & Hanich, L. B. (2000). Mathematical thinking in secondgrade children with different forms of LD. Journal of learning disabilities, 33(6), 567-578.

Jordan, N. C., & Levine, S. C. (2009). Socioeconomic variation, number competence, and mathematics learning difficulties in young children. Developmental Disabilities Research Reviews, 15(1), 60-68.

Judith, L., Lauren, A. Murphy, and Karen, C. Fuson. (1999). Advancing Children's Mathematical Thinking in Everyday Mathematics Classrooms. Journal for Research in Mathematics Education. 30(2)148170.

Magidson, Susan. (2005). Building bridges within mathematics ducation: Teaching, research, and instructional design. Journal of Mathematical Behavior. 24(2), 135-169.

Manfra, L., Dinehart, L. H., & Sembiante, S. F. (2014). Associations between counting ability in preschool and mathematic performance in first grade among a sample of ethnically diverse, low-income children. Journal of Research in Childhood Education, 28(1), 101-114.

McMaster, K., Rague, B., & Anderson, N. (2010, October). Integrating Mathematical Thinking, Abstract Thinking, and Computational Thinking. In 2010 IEEE Frontiers in Education Conference (FIE) (pp. S3G-1). IEEE.

Mulligan, J., Mitchelmore, M., Kemp, C., Marston, J., & Highfield, K. (2008). Encouraging mathematical thinking through pattern and structure: An intervention in the first year of schooling. Online Available at: www.researchonline.mq.edu.au/vital/access/services/Download/mq:9448/DS01

Northcote, M., & McIntosh, A. (1999). What mathematics do adults really do in everyday life?. Australian Primary Mathematics Classroom, 4(1), .91

Novello, AC. Degraw, C. & Kleinman, D. (2007). Healthy children ready to learn: An essential collaboration between health and education.Public Health Reports, 107, 3-15.

Pape, S. J., Bell, C. V., & Yetkin, I. E. (2003). Developing mathematical thinking and self-regulated learning: A teaching experiment in a seventh-grade mathematics classroom. Educational Studies in Mathematics, 53(3), 179-202.

Reyna, V. F., & Brainerd, C. J. (2007). The importance of mathematics in health and human judgment: Numeracy, risk communication, and medical decision making. Learning and Individual Differences, 17(2), 147-159.

Sak, U., & Maker, C. J. (2006). Developmental variation in children's creative mathematical thinking as a function of schooling, age, and knowledge. Creativity research journal, 18(3), 279-291.

Schoenfeld, A. H. (1992). Learning to think mathematically: Problem solving, metacognition, and sense making in mathematics. Handbook of research on mathematics teaching and learning, New York: Mcmillan, 334-370.

Schorr, R. Y. (2000). Impact at the student level: a study of the effects of a teacher development intervention on students' mathematical thinking. The Journal of Mathematical Behavior, 19(2), 209-231.

Selden, A., & Selden, J. (2003). Validations of proofs considered as texts: Can undergraduates tell whether an argument proves a theorem?. Journal for research in mathematics education, 34(1) 4-36.

Sezer, R. (2008). Integration of critical thinking skills into elementary school teacher education courses in mathematics. Education, 128(3), 349-369.

Stein, M. K., Grover, B. W., & Henningsen, M. (1996). Building student capacity for mathematical thinking and reasoning: An analysis of mathematical tasks used in reform classrooms. American educational research journal, 33(2), 455-488.