تأثیر آموزش مهارت‏های تفکر انتقادی بر خود نظم ‏دهی دانش‌ آموزان پایۀ اوّل دورۀ متوسطۀ دوم

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه محقق اردبیلی

چکیده

پژوهش حاضر با هدف تعیین تأثیر آموزش مهارتهای تفکر انتقادی بر خودنظمدهی دانشآموزان انجام گرفت. روش پژوهش، نیمهآزمایشی
با طرح پیشآزمون-پسآزمون با گروه کنترل بود. جامعهی آماری پژوهش را تمـامی دانـشآمـوزان پسـر پایـهی اول دورهی متوسـطهی دوم
ناحیهی دو شهر اردبیل در سالتحصیلی 1394-95تشکیل میدادند که از میان آنها با اسـتفاده از روش نمونـهگیـری تصـادفی خوشـهای، 60
دانشآموز انتخاب شده و بهطور تصادفی در گروه آزمایش ) 30نفر( و گروه کنترل ) 30نفر( جایگزین شدند. به شرکتکنندگان گروه آزمایش،
6جلسه مهارتهای تفکر انتقادی آموزش داده شد. برای جمعآوری دادهها از پرسشنامهی خودنظمدهی بوفارد استفاده شـد. دادههـا بـا روش
آماری کواریانس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافتهها نشان داد که فرضیهی پژوهش مبنی بر تأثیر آموزش مهارتهای تفکر انتقـادی بـر
خودنظمدهی دانشآموزان مورد تأیید قرار گرفته است. بدین صورت که میانگین نمرههای پسآزمون دانشآموزان گـروه آزمـایش نسـبت بـه
دانشآموزان گروه کنترل بهطور معناداری در خودنظمدهی بیشتر بود. بنابراین، میتوان نتیجه گرفت که آموزش مهارتهای تفکـر انتقـادی در
افزایش خودنظمدهی دانشآموزان تأثیر معناداری دارد


کلیدواژه‌ها


بخشی، محمود و آهنچیان، محمدرضا( .1392). الگوی پیش بینی پیشرفت تحصیلی: نقـش تفکـر انتقـادی و راهبردهـای یـادگیریخودتنظیمی .مجله ی ایرانی آموزش در علوم پزشکی، (2)13، 163-153. 

بدری گرگری، رحیم و قناعت پیشه، عترت الزهرا( .1394). تأثیر روش آموزشی افسانه زدایی علمی بر تفکر انتقادی دانش آمـوزان.

فصلنامه ی نوآوری های آموزشی، (55)14، 21-7. 

جاویدی کلات جعفرآبادی، طاهره و عبدلی، افسانه( .1389). روند تحول تفکر انتقادی در دانشـجویان دانشـگاه فردوسـی مشـهد.

مطالعات تربیتی و روانشناسی، (2)11، 120-103. 

جعفرطباطبایی، سمانه سادات؛ بنی جمال، شکوه سادات؛ احدی، حسن و خامسان، احمد( .1394). تأثیر آموزش راهبردهای یادگیری خودتنظیمی بر پیشرفت تحصیلی و اضطراب دانشجویان روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی بیرجند .فصلنامه ی مراقبت های نوین،

   .292-300 ،9(4)

شیردل، خیرالنسا؛ میرزائیان، بهرام و حسن زاده، رمضان( .1392). رابطـه ی راهبردهـای یـادگیری خـودتنظیم و انگیـزش پیشـرفتدانش آموزان دوره متوسطه .پژوهش در برنامه ریزی درسی، (36)9، 112-99.  

قدم پور، عزت اله؛ کامکار، پیمان؛ گراوند، هوشنگ و جمشیدی کیا، سـجاد ( .1393). رابطـه ی راهبردهـای یـادگیری خـودتنظیمی و گرایش به تفکر انتقادی با میزان آمادگی دانشجویان بـرای حضـور در دوره هـا ی آمـوزش الکترونیکـی.فنـآوری اطلاعـات وارتباطات در علوم تربیتی، (17)5، 42-21. 

کدیور ،پروین (1388). روانشناسی یادگیری. تهران: سمت.

کیانی، محمدیوسف و باقری، رضا( .1394). رابطه ی خودتنظیمی با نمره ی درس فیزیـک در دانشـجویان.کنگـره ی ملّـی انجمـنفیزیک معلمان آموزش و پرورش. 

محمودعلیلو، مجید؛ موحدی، یزدان و علیزاده گوردال، جابر( .1392). تعیین رابطه ی حالت های فراشناختی، سودمندی ادارک شـدهو تأکیدات هدفی والدین با پیشرفت تحصیلی در دانش آموزان مبتلا به ناتوانی یادگیری .فصلنامه ی ناتوانی های یادگیری، (1)3، 91-109.

محمودی، محمدهادی و دهقان نژاد، ملیحه( .1394). بررسی تأثیر آموزش مهارت هـای تفکـر انتقـادی بـر اسـتفاده از راهبردهـاییادگیری .دو فصلنامه ی مطالعات آموزش و فراگیری زبان انگلیسی، (16)7، 84-55. 

مرادی، مینا و اقدسی ،علی نقی. (1394). بررسـی اثربخشـی آمـوزش تفکـر انتقـادی و مهـارت هـای حـل مسـئله  بـر راهبردهـایخودتنظیمی و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دوره متوسطه ناحیه 1 تبریز .زن و مطالعات خانواده، (7)28، 144-129. 

Abdul Wahat, A., & Zaremohzzabieh, Z. (2016). Deepening critical thinking skills through civic engagement in Malaysian higher education. Thinking Skills and Creativity, 22, 121-.821

Ao Man-Chih. (2006). The effect of the use of self regulation learning strategies on college student's performance and satisfaction in physical education. [PhD thesis] Australian Catholic University.

Cole J, Logan TK, Walker R. (2011). Social exclusion, personal control, self-regulation, and stress among substance abuse treatment clients. Drug Alcohol Depend. 113(1), 13-.02

Gloudmens, H. A., Schalk, R. M., & Reynaert, W. (2012). The relationship between Critical Thinking Skills and Self-efficacy of Beliefs in Mental Health nurses. Journal of Applied Science, 33(3), 275.092

Lee, A., & Boyle, P. (2012). Quality Assurance for learning and teaching: A systemic perspective. Ideas on Teaching, Accessed 12/09/2012, URL: http:// www. cdtl. nus. edu. sg/Ideas/iot536.htm.

Martincová, J. Lukešová, M. (2015) Critical thinking as a tool for managing intercultural conflicts. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 171, 1255-1264.

Matuga, J.M. (2009). Self-regulation, Goal Orientation, and Academic Achievement of Secondary Students in Online University Courses. Educ Technol Soc, 12(3), 4-11.

Nicol, D., Thompson, A., & Bresil, C. (2014). Rethinking feedback practices in higher education: a peer review perspective. Assessment & Evaluation in Higher Education, 39(1), 102-122.

Phan, H.P. (2010). Critical thinking as a self-regulatory process component in teaching and learning. Psicothema, 22(2), 284-92

Pieterse, T., Lawrence, H., & Friedrich-NeL, H. (2016). Critical thinking ability of 3rd year radiography students. Health SA Gesondheid, 21, 381-390. 

Stapleton, P. (2011) A survey of attitudes towards critical thinking among Hong Kong secondary school teachers : Implications for policy change. Think SkillsCreat, 6(1), 14-.32